|
Αμετανόητος μέχρι το τέλος, χωρίς να ζητήσει χάρη, ο άνθρωπος που έγραψε τις πιο μαύρες σελίδες της μεταπολεμικής ιστορίας της χώρας, ο δικτάτορας Γεώργιος Παπαδόπουλος πέθανε χθες στις 11.45 το πρωί στο Λαϊκό Νοσοκομείο σε ηλικία 80 ετών, από έμφραγμα του μυοκαρδίου.
Επασχε από καρκίνο και νοσηλευόταν συνεχώς από τον Αύγουστο του 1996. H κηδεία του θα γίνει την Tετάρτη στο Nεκροταφείο Zωγράφου.
Ο Γ. Παπαδόπουλος γεννήθηκε στο Ελαιοχώρι Αχαΐας στις 5 Μαΐου 1919. Το 1940 αποφοίτησε από τη Σχολή Ευελπίδων και προωθήθηκε ως ανθυπολαχαγός του πυροβολικού στο ελληνοαλβανικό μέτωπο. Στη Κατοχή συμμετείχε σε ένοπλες ομάδες που έδρασαν στην Πελοπόννησο και κατά του ΕΑΜ. Πήρε μέρος στον Εμφύλιο με το βαθμό του λοχαγού. Μέχρι το τέλος της δεκαετίας του '50 υπηρέτησε σε διάφορες μονάδες, μετεκπαιδεύτηκε σε στρατιωτικές σχολές στην Ελλάδα και στις ΗΠΑ και το 1956 με το βαθμό του αντισυνταγματάρχη τοποθετήθηκε στην ΚΥΠ. Το 1960 έγινε συνταγματάρχης.
Κατά τη διάρκεια της 7ετίας και συγκεκριμένα το 1970, ο Γ. Παπαδόπουλος παντρεύτηκε τη Δέσποινα Γάσπαρη. Ηταν ο δεύτερος γάμος του. Ο πρώτος είχε γίνει το 1941 με τη Νίκη Βασιλειάδη, με την οποία είχε αποκτήσει δυο παιδιά, ενώ ένα παιδί απέκτησε και με τη Δέσποινα. Eχει δυο κόρες και ένα γιο.
Tο σαμποτάζ
Το όνομά του άρχισε να γίνεται γνωστό στις αρχές της δεκαετίας του '60, καθώς αναμιγνυόταν όλο και πιο συχνά σε κινήσεις εντός του στρατεύματος (όπως π.χ. ο IΔEA), που είχαν στόχο το δημοκρατικό πολίτευμα. Αυτές οι κινήσεις έγιναν κυρίως μετά το 1963 και γνωστότερη είναι η ανάμιξή του στην υπόθεση του σαμποτάζ του Eβρου τον Ιούνιο του 1965.
Την ίδια περίοδο ως διοικητής της 117ης Μοίρας Πυροβολικού πρωτοστάτησε σε δολιοφθορά στρατιωτικών οχημάτων. Είχε ήδη μετατεθεί στη Θράκη από το 1964 με απόφαση του τότε υπουργού Αμυνας Γ. Γαρουφαλιά.
Tην περίοδο 1965 -1966 μετατέθηκε αρχικά στην 1η Στρατιά και μετά στο 3ο Επιτελικό Γραφείο του ΓΕΣ. Αυτό το διάστημα, μαζί με τον Στυλιανό Παττακό και τον Νικόλαο Μακαρέζο, άρχισαν να προετοιμάζουν εντατικά το πραξικόπημα, προσεταιριζόμενοι κι άλλους αξιωματικούς κυρίως των κατώτερων βαθμίδων.
Tο πραξικόπημα
Ανέτρεψαν την κυβέρνηση του Παν. Κανελλόπουλου τη νύχτα της 20ής προς την 21η Απριλίου 1967 και σχημάτισαν την πρώτη κυβέρνηση της δικτατορίας με πρωθυπουργό τον Κωνσταντίνο Κόλλια, τον οποίο επέβαλε ο τέως βασιλιάς Κωνσταντίνος, ο όποιος συνέπραξε με τη χούντα μέχρι το Δεκέμβριο του ίδιου έτους.
Xιλιάδες Eλληνες συνελήφθησαν, φυλακίστηκαν, βασανίστηκαν και εκτοπίστηκαν. Yπάλληλοι, καθηγητές πανεπιστημίου, δικαστικοί, στρατιωτικοί απομακρύνθηκαν από τις υπηρεσίες τους, ως αντίθετοι στο καθεστώς.
Σ' εκείνη την κυβέρνηση ο αρχιπραξικοπηματίας ήταν υπουργός Προεδρίας και από τη θέση αυτή ουσιαστικά καθόρισε τη κυβερνητική και εθνική πολιτική.
Tον Αυγουστο του 1967 πήγε στην Κύπρο για συνομιλίες με τον Μακάριο. Οι ελληνοτουρκικές σχέσεις επιδεινώθηκαν, ενώ η άμυνα της Κύπρου αποδυναμώθηκε ύστερα από σειρά κινήσεων της ελληνικής πλευράς η οποία αποδέχθηκε έπειτα από πιέσεις Tουρκίας και HΠA και καθ' υπέρβασιν των συνθηκών της Ζυρίχης, την ύπαρξη στρατού στην Κύπρο, την οποία μετά ανακάλεσε.
Πρωθυπουργός
Πρωθυπουργός ο Γ. Παπαδόπουλος ανέλαβε το Δεκέμβριο του 1967 αφού, στις 13 Δεκεμβρίου, κατεστάλη, οργανωμένη από τον Κωνσταντίνο, κίνηση ανατροπής της χούντας, που υποστηρίχτηκε από τη αεροπορία και το ναυτικό και συμμετείχε σε αυτή και ο Κ. Κόλλιας. Μετά την αποτυχία τού κινήματος ο βασιλιάς και οι πρωτεργάτες του κατέφυγαν στην Ιταλία και ο Παπαδόπουλος έγινε πρωθυπουργός και υπουργός Εθνικής Αμυνας. Αντιβασιλέας ανέλαβε ο στρατηγός Γεώργιος Ζωιτάκης.
Τα επόμενα χρόνια, μέχρι το 1972, η χούντα οργανώθηκε ακόμα περισσότερο, ήλεγχε πλήρως την κατάσταση στο εσωτερικό της χώρας και είχε δημιουργήσει ένα ισχυρό στρατιωτικό - αστυνομικό κράτος. Οι διώξεις, οι φυλακίσεις, οι εκτοπισμοί και οι βασανισμοί των δημοκρατικών πολιτών από την κυβέρνηση των συνταγματαρχών συνεχίζονταν με αμείωτη ένταση και οι ατομικές ελευθερίες περιορίστηκαν σημαντικά.
Η κορυφαία πράξη αντίστασης με στόχο τον ίδιο το δικτάτορα έγινε στις 13 Αυγούστου 1968, όταν ο Αλέκος Παναγούλης στο δρόμο προς το Λαγονήσι επιχείρησε, χωρίς επιτυχία, να ανατινάξει το αυτοκίνητο στο οποίο επέβαινε ο Παπαδόπουλος.
Στις 29 Σεπτεμβρίου, η χουντική κυβέρνηση διοργάνωσε δημοψήφισμα - παρωδία για τη θεσμοθέτηση Συντάγματος προκειμένου να νομιμοποιηθεί. Tην ίδια εποχή ο δικτάτορας κυκλοφόρησε το δικό του «Πιστεύω».
Aντιβασιλέας
Στις 21 Μαρτίου 1972 ο αντιβασιλέας Γ. Ζωιτάκης αποπέμθηκε από τον Παπαδόπουλο και τη θέση αυτή την ανέλαβε ο ίδιος ο δικτάτορας, χωρίς όμως να αφήσει τα άλλα αξιώματα που κατείχε. Kατά καιρούς είχε αναλάβει και τα υπουργεία Παιδείας και Eξωτερικών.
Από τη χρονιά αυτή και μετά άρχισαν ουσιαστικά και τα πρώτα σοβαρά προβλήματα της χουντικής κυβέρνησης και λόγω των αντικαθεστωτικών αντιστασιακών κινήσεων στο εσωτερικό και στο εξωτερικό της χώρας που δημιούργησαν και διεθνείς πιέσεις στη χούντα. Tο Φεβρουάριο του 1973 έγινε η κατάληψη της Νομικής Σχολής από τους φοιτητές και ένα μήνα αργότερα το κίνημα του Ναυτικού. Η χούντα άρχισε να κλονίζεται, παρά το γεγονός ότι ο δικτάτορας φρόντισε να ενισχύσει ακόμα πιο πολύ τη δύναμή του. Ως τέτοια κίνηση ήταν και το γνωστό δημοψήφισμα για το πολιτειακό που οργάνωσε τον Ιούλιο του 1973, με το οποίο καταργήθηκε η βασιλεία και με συνταγματική πράξη η χουντική κυβέρνηση έκανε το πολίτευμα Προεδρική Δημοκρατία.
Πρόεδρος
Ο Γ. Παπαδόπουλος είχε ήδη ορκιστεί Πρόεδρος της Δημοκρατίας, από τον Iούνιο, και σε μία προσπάθεια να θολώσει τα νερά, όρκισε πρωθυπουργό τον Σπύρο Μαρκεζίνη, θέλοντας με αυτό τον τρόπο να δείξει ότι παραδίδει την εξουσία σε πολιτικά πρόσωπα. Τα σχέδιά του δεν καρποφόρησαν, καθώς ο πολιτικός κόσμος και κυρίως ο λαός δεν ήταν δυνατόν να πειστεί. Eτσι το αντιστασιακό κίνημα κορυφώθηκε το Nοέμβριο με την εξέγερση, των φοιτητών στο Πολυτεχνείο. Παρά τη βίαιη καταστολή της εξέγερσης, στις 17 Νοεμβρίου από τα τανκς και το στρατό, το καθεστώς Παπαδόπουλου έπνεε τα λοίσθια.
Η πτώση του ήρθε μία εβδομάδα μετά, στις 25 Νοεμβρίου, έπειτα από πραξικόπημα του ταξίαρχου Δημήτρη Ιωαννίδη. Ο νέος δικτάτορας έθεσε σε κατ' οίκον περιορισμό τον Παπαδόπουλο, όμως η... δόξα και των δυο έληξε οριστικά στις 23 Ιουλίου 1974 με την αποκατάσταση της δημοκρατίας.
Στο σκαμνί
Ο Γ. Παπαδόπουλος συνελήφθη αμέσως και αρχικά εκτοπίστηκε στην Κέα, ενώ αργότερα φυλακίστηκε στον Κορυδαλλό. Τον επόμενο χρόνο από τις 28 Ιουλίου έως τις 23 Αυγούστου ο Γ. Παπαδόπουλος και οι άλλοι πραξικοπηματίες δικάστηκαν στο Πενταμελές Εφετείο Αθηνών για στάση, εσχάτη προδοσία. Καταδικάστηκε σε θάνατο και στρατιωτική καθαίρεση για τη στάση και σε ισόβια για την εσχάτη προδοσία. Η θανατική ποινή, ως νωστόν, δεν εκτελέστηκε ποτέ, αφού με απόφαση του Κ. Καραμανλή μετατράπηκε σε ισόβια. «Οταν λέμε ισόβια εννοούμε ισόβια» είχε πει τότε ο Κ. Καραμανλής.
Από τις φυλακές ο Γ. Παπαδόπουλος επιχείρησε και... πολιτική καριέρα. Η νεοϊδρυθείσα ΕΠΕΝ στις αρχές 1984 τον ανακήρυξε αρχηγό της, αλλά στις 4 Απριλίου του ίδιου έτους παραιτήθηκε γιατί διαφώνησε με την απόφασή της να συμμετάσχει στις ευρωεκλογές.
Ο Γ. Παπαδόπουλος όλα αυτά τα χρόνια παρέμενε αμετανόητος και ποτέ δεν δέχτηκε να κάνει αίτηση χάριτος ή να βγει με ανήκεστο βλάβη. Tον Αύγουστο του 1996 μεταφέρθηκε για λόγους υγείας στο Λαϊκό -είχε προσβληθεί από καρκίνο- όπου νοσηλεύτηκε φρουρούμενος μέχρι χθες που πέθανε.
Ο αδερφός του, Κ. Παπαδόπουλος, πέθανε το Πάσχα που μας πέρασε σε ηλικία 78 ετών, από εγκεφαλικό στο κελί του στον Κορυδαλλό. Εξέτιε ποινή ισόβιας κάθειρξης ως πρωτεργάτης του πραξικοπήματος.
|