Η πρώτη σας κίνηση είναι να διαπιστώσετε εάν δικαιούστε, τι δικαιούστε και αμέσως μετά ποια είναι τα απαιτούμενα δικαιολογητικά. Υποτροφίες χορηγούν κρατικά αλλά και ιδιωτικά ιδρύματα και οργανισμοί. Το Ιδρυμα Κρατικών Υποτροφιών, το γνωστό σε όλους σας ΙΚΥ, είναι ο φορέας που διαχειρίζεται τις υποτροφίες που χορηγεί η ελληνική κυβέρνηση. Δεν είναι όμως το μοναδικό. Πολλοί ακόμη φορείς, όπως υπουργεία, Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα, η UNESCO, το Συμβούλιο της Ευρώπης ακόμη και εταιρείες κινητής τηλεφωνίας, όπως η Cosmote, έχουν θεσπίσει διαφόρων ειδών υποτροφίες.
Απευθυνθείτε αρχικά για πληροφορίες στο τμήμα του ΑΕΙ ή του ΤΕΙ που έχετε περάσει. Τα Γραφεία Φοιτητικής Μέριμνας των ΑΕΙ εκδίδουν ενημερωτικά φυλλάδια με όλες τις πληροφορίες για το θέμα αυτό.
* Εάν είστε από τους φοιτητές που πετύχατε άριστη βαθμολογία στις εξετάσεις εισαγωγής, μην ανησυχείτε, γιατί έχετε την υποτροφία στο τσεπάκι σας.
**Χρηματικά βραβεία και υποτροφίες χορηγούνται σε φοιτητές και φοιτήτριες που πληρούν τις προϋποθέσεις που έχουν ορίσει οι διαθέτες-χορηγοί.
**Υποτροφίες δίνουν και τα ίδια τα ΑΕΙ όχι μόνο στους αριστούχους φοιτητές που εισήχθησαν πρώτοι, αλλά και σε εκείνους που προέρχονται από απομακρυσμένες περιοχές της χώρας μας.
**Υποτροφίες δίνονται σε άπορους φοιτητές που προέρχονται από ορισμένες περιοχές της χώρας.
Οι «Εξετάσεις» σάς παρουσιάζουν εδώ τους πιο σημαντικούς δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς στους οποίους μπορείτε να απευθυνθείτε για χορήγηση υποτροφιών.
1 Ιδρυμα Κρατικών Υποτροφιών (ΙΚΥ)
Το ΙΚΥ ιδρύθηκε το 1951 και διαχειρίζεται όλων των ειδών τις υποτροφίες της ελληνικής κυβέρνησης. Το Ιδρυμα δίνει υποτροφίες σε υποψηφίους για σπουδές στο εξωτερικό αλλά και για σπουδές σε ελληνικά πανεπιστήμια. Το ύψος των οικονομικών παροχών που χορηγεί κυμαίνεται ανάλογα με το είδος της υποτροφίας. Το ΙΚΥ προκηρύσσει τριών ειδών υποτροφίες:
**Για προπτυχιακές σπουδές, για τις οποίες χορηγεί χρηματικά ποσά.
**Για μεταπτυχιακές σπουδές σε ελληνικά Ιδρύματα.
** Για μεταπτυχιακές σπουδές σε Ιδρύματα του εξωτερικού.
Προϋποθέσεις συμμετοχής. Ο υποψήφιος προκειμένου να υποβάλει αίτηση για χορήγηση υποτροφίας, πρέπει να διαθέτει τα εξής προσόντα:
α) Ελληνική εθνικότητα ή ιθαγένεια.
β) Πτυχίο ελληνικού ΑΕΙ ή ισότιμο πτυχίο ΑΕΙ της αλλοδαπής ή πτυχίο Παιδαγωγικής Ακαδημίας (Σχολής Νηπιαγωγών με δίπλωμα διετούς μετεκπαίδευσης Μαρασλείου Νηπιαγωγών) ή άλλου επιπέδου, αν αυτό καθορίζεται στον πίνακα ειδικεύσεων, ή πτυχίο ελληνικού Ιδρύματος τριτοβάθμιας τεχνολογικής εκπαίδευσης ή ισότιμο ελληνικού ή ξένου τεχνολογικού Ιδρύματος για τους υποψηφίους του προγράμματος ΤΤΕ.
γ) Πτυχιούχος θεωρείται και ο υποψήφιος που προσκομίζει εντός της προθεσμίας βεβαίωση της γραμματείας του οικείου Ιδρύματος ότι εξετάστηκε επιτυχώς σε όλα τα απαιτούμενα μαθήματα και έχει ολοκληρώσει όλες τις σπουδαστικές του υποχρεώσεις για τη λήψη του πτυχίου του.
δ) Ο υποψήφιος πρέπει να έχει ηλικία μέχρι 38 ετών, να μη διαθέτει προσωπικά επαρκή οικονομικά μέσα και να έχει διακριθεί για την επίδοσή του στις σπουδές.
ε) Οσοι από τους υποψηφίους είναι δημόσιοι υπάλληλοι ή υπάλληλοι ΝΠΔΔ θα πρέπει ώς την ημερομηνία έναρξης της υποτροφίας να προσκομίσουν πιστοποιητικό ότι δικαιούνται εκπαιδευτική άδεια από την προϊσταμένη τους αρχή.
στ) Οι άντρες μπορούν να υποβάλουν υποψηφιότητα στους διαγωνισμούς εφόσον έχουν εκπληρώσει τις στρατιωτικές τους υποχρεώσεις, έχουν νόμιμα απαλλαγεί από αυτές ή έχουν αναβολή κατάταξης.
* Αν κάποιος από τους υποψηφίους, εξαιτίας κάποιας αναπηρίας, μόνιμης πάθησης ή δυσλεξίας, δεν μπορεί να διαγωνιστεί εξετάζεται προφορικά.
* Τυφλοί ή κωφάλαλοι κάτοχοι πτυχίου ΑΕΙ μπορούν να λάβουν υποτροφία του ΙΚΥ σε καλλιτεχνικές ειδικεύσεις με υπέρβαση των προβλεπόμενων κάθε έτος θέσεων υποτροφιών, εφόσον επιτύχουν στα καλλιτεχνικά μαθήματα.
**Δεν γίνονται δεκτοί ως υποψήφιοι όσοι έχουν ήδη τύχει υποτροφίας του ΙΚΥ για μεταπτυχιακές σπουδές.
2 Κοινωφελές ίδρυμα Α.Σ. Ωνάσης
Το Ιδρυμα προκηρύσσει πάνω από 120 υποτροφίες το χρόνο και το ύψος της χορηγίας κυμαίνεται ανάλογα με τη χώρα όπου θα σπουδάσει ο υπότροφος και την οικονομική του κατάσταση. Οι υποτροφίες του Ιδρύματος καλύπτουν όλο το φάσμα των επιστημών, θεωρητικών και θετικών.
**Δύο είναι οι βασικές προϋποθέσεις για την υποβολή αιτήσεων, η ελληνική ιθαγένεια και ο βαθμός του πτυχίου που πρέπει να είναι τουλάχιστον το 8. Η ηλικία του υποψηφίου δεν είναι δεσμευτική αλλά κρίνεται κατά περίπτωση.
* Η επιλογή των υποψηφίων γίνεται από ειδικές επιτροπές, στις οποίες συμμετέχουν καθηγητές, επιστήμονες και προσωπικότητες της επιστημονικής, πολιτιστικής, οικονομικής και κοινωνικής ζωής του τόπου.
3 Ιδρυμα Λάτση
Το Ιδρυμα χορηγεί 45 υποτροφίες κάθε χρόνο για σπουδές στην Ελλάδα και δύο για σπουδές στο εξωτερικό. Υποτροφίες δίνονται μόνο σε φοιτητές που σπουδάζουν σε ελληνικό ΑΕΙ. Απαραίτητη προϋπόθεση για να διεκδικήσει κάποιος μια υποτροφία είναι να κατάγεται από το Νομό Ηλείας. Επίσης όσοι φοιτητές αποφοιτήσουν με καλό βαθμό πτυχίου έχουν τη δυνατότητα να διεκδικήσουν υποτροφία για μεταπτυχιακό πρόγραμμα σε πανεπιστήμιο του εξωτερικού.
4 Ιδρυμα Fulbright
Το αμερικανικό εκπαιδευτικό Ιδρυμα ιδρύθηκε στην Ελλάδα το 1948 και είναι αναγνωρισμένο από διακρατική συμφωνία μεταξύ της Ελλάδας και των ΗΠΑ. Στα 54 χρόνια λειτουργίας του, περισσότεροι αποό 2.500 Ελληνες φοιτητές, ερευνητές, ακαδημαϊκοί και καλλιτέχνες αλλά και περίπου 1.500 Αμερικανοί δίδαξαν ή συμμετείχαν σε ερευνητικά προγράμματα που διεξήχθησαν στην Αμερική και στην Ελλάδα υπό την αιγίδα του προγράμματος υποτροφιών Fulbright. Το πρόγραμμα υποτροφιών του Ιδρύματος εφαρμόζεται σε περισσότερες από 130 χώρες του κόσμου. Το ίδιο Ιδρυμα δίνει, επίσης, πληροφορίες σε όσους ενδιαφέρονται να σπουδάσουν σε πανεπιστήμια των ΗΠΑ.
5
Erasmus
Πρόκειται για πρόγραμμα της Ευρωπαϊκής Ενωσης, το οποίο είναι γνωστό για τη δυνατότητα σπουδών που παρέχει μέσω ανταλλαγής των φοιτητών από χώρα σε χώρα. Για να πάρει μέρος κάποιος υποψήφιος πρέπει να έχει συμπληρώσει τουλάχιστον ένα έτος σπουδών. Το πρόγραμμα απευθύνεται σε φοιτητές όλων των χωρών-μελών της Ευρωπαϊκής Ενωσης, αλλά καλύπτει και χώρες όπως είναι η Κύπρος, η Τσεχία, η Ουγγαρία και η Ρουμανία.
6 Πρόγραμμα Sylff
Χορηγεί υποτροφίες σε μεταπτυχιακούς φοιτητές κοινωνικών και ανθρωπιστικών σπουδών για να συνεχίσουν τις σπουδές τους σε πανεπιστήμιο της χώρας μας ή σε άλλο του εξωτερικού. Οι προϋποθέσεις για τη λήψη υποτροφιών είναι ο υψηλός βαθμός πτυχίου, η οικονομική κατάσταση, το συγγραφικό έργο του υποψηφίου και να μην εργάζεται με πλήρη απασχόληση στο δημόσιο ή στον ιδιωτικό τομέα.
7 Ιδρυμα Μποδοσάκη
Το Ιδρυμα χορηγεί υποτροφίες σε πτυχιούχους ή τελειόφοιτους για μεταπτυχιακές σπουδές σε πανεπιστήμια της Ελλάδας και του εξωτερικού, στον τομέα των θετικών επιστημών και κυρίως στον τομέα της διοίκησης επιχειρήσεων. Προϋποθέσεις για τη χορήγηση των υποτροφιών είναι ο πολύ καλός βαθμός του πτυχίου, η ελληνική ιθαγένεια και η πολύ καλή γνώση της γλώσσας της χώρας όπου πρόκειται να σπουδάσουν.
8 Ιδρυμα Λίλιαν Βουδούρη
Υποτροφίες για μεταπτυχιακά και για διδακτορική διατριβή δίνει κάθε χρόνο σε 40 πτυχιούχους ελληνικών ΑΕΙ το Ιδρυμα Λίλιαν Βουδούρη. Οι υποψήφιοι πρέπει να έχουν την ελληνική ιθαγένεια και άριστη γνώση της γλώσσας της χώρας όπου θα σπουδάσουν. Οι υποτροφίες του Ιδρύματος καλύπτουν όλους τους κλάδους των σπουδών.
9 Οργανισμός Απασχόλησης Εργατικού Δυναμικού (ΟΑΕΔ)
Ο ΟΑΕΔ χορηγεί υποτροφίες για μεταπτυχιακές σπουδές σε χώρες της Ευρωπαϊκής Ενωσης ή των ΗΠΑ. Οι υποψήφιοι πρέπει να έχουν βαθμό πτυχίου πάνω από 7, καλή γνώση της γλώσσας της χώρας όπου θα σπουδάσουν και βεβαιωμένα χαμηλά εισοδήματα.
10 Cosmote
Η εταιρεία κινητής τηλεφωνίας προκηρύσσει για τρίτη συνεχή χρονιά φέτος τις υποτροφίες Cosmote για πτυχιακές σπουδές στην Ελλάδα που απονέμονται σε πρωτοετείς φοιτητές Ανώτατων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων της χώρας για τη υποστήριξη των σπουδών τους.
Οι υποτροφίες Cosmote, ύψους 12.000 ευρώ η καθεμία, απονέμονται σε πρωτοετείς φοιτητές ελληνικών ΑΕΙ όλων των κλάδων που προέρχονται από δέκα διαφορετικούς κάθε χρόνο νομούς της ελληνικής περιφέρειας με προτεραιότητα στις ακριτικές και τις ασθενέστερες οικονομικά περιοχές της χώρας καθώς και περιοχές που πλήττονται από εσωτερική μετανάστευση.
Για την ακαδημαϊκή χρονιά 2004-2005, το πρόγραμμα υποτροφιών Cosmote απευθύνεται στους πρωτοετείς που προέρχονται από τους νομούς Δράμας, Ζακύνθου, Ηλείας, Κοζάνης, Λασιθίου, Λέσβου, Μαγνησίας, Πέλλας, Πρέβεζας και Ροδόπης.
Ακόμη η Cosmote, με σκοπό να επιβραβεύσει και να ενισχύσει τους υποψηφίους που δεν ανακηρύχθηκαν υπότροφοι, διακρίθηκαν όμως για τις σχολικές και εξωσχολικές τους επιδόσεις, απονέμει και φέτος τιμητικές διακρίσεις, συνοδευόμενες από το ποσόν των χιλίων ευρώ η καθεμία.
Για να πάρει κάποιος υποτροφία πρέπει να έχει αποφοιτήσει το 2004 από δημόσιο Λύκειο των νομών που προαναφέραμε και να έχει εισαχθεί ως πρωτοετής σε ελληνικό ΑΕΙ. Σε περίπτωση που ο υποψήφιος είναι αγόρι, να έχει πάρει αναβολή από το στρατό για όλη τη διάρκεια των σπουδών του.
Οι υπότροφοι επιλέγονται από πενταμελή επιτροπή αξιολόγησης, η οποία συγκροτείται από το διευθύνοντα σύμβουλο της εταιρείας. Τα κριτήρια που θα συνεκτιμηθούν στη χορήγηση της υποτροφίας είναι τα εξής:
* Βαθμός απολυτηρίου Λυκείου.
* Η επιτυχία του υποψηφίου σε ΑΕΙ μακριά από τον τόπο της μόνιμης κατοικίας του.
**Αν ο υποψήφιος είναι άτομο με ειδικές ανάγκες.
* Η οικογενειακή κατάσταση του υποψηφίου (να είναι παιδί πολύτεκνης οικογένειας, να έχει άλλο αδερφό που να σπουδάζει εκτός του νομού όπου κατοικεί).
* Η οικονομική κατάσταση της οικογένειας. Συγκεκριμένα αν το εισόδημα της οικογένειας δεν ξεπερνά τα 8.200 ευρώ συνολικά κατ' έτος, θα θεωρείται ότι η οικογένεια χρήζει οικονομικής υποστήριξης για τη συνέχιση των σπουδών του υποψηφίου.