Δεν υπάρχει κανένας συνταγματικά ανεκτός λόγος για την αναβολή ή μετάθεση των επικείμενων εκλογών, λόγω των πυρκαγιών που έπληξαν τη χώρα, υπογραμμίζει στην «Ε» ο συνταγματολόγος Αντώντης Μανιτάκης.
 Αντ. Μανιτάκης |
Οπως τόνισε και σε πολιτικούς αρχηγούς, που ζήτησαν τη γνώμη του, «το Σύνταγμα δεν προβλέπει καμία δυνατότητα ανάκλησης του Προεδρικού Διατάγματος, με το οποίο διαλύθηκε η Βουλή και προκηρύχθηκαν εντός 30 ημέρων εθνικές εκλογές».
Απαντώντας σε εκείνους που εκτιμούν ότι είναι δυνατή η ανάκληση του Π.Δ. και η επαναπροκήρυξη των εκλογών εντός των επομένων 30 ημερών, υποστηρίζει ότι το συγκεκριμένο Π.Δ. διάλυσης της Βουλής δεν είναι ένα κοινό διάταγμα, που εκδίδει ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας ύστερα από εισήγηση της κυβέρνησης και επομένως δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι είναι δυνατόν να ανακληθεί με οποιονδήποτε τρόπο.
Οπως επισημαίνει με έμφαση, πρόκειται για διάταγμα που έχει άμεση σχέση με το εκλεκτορικό σώμα και τη λειτουργία του αντιπροσωπευτικού συστήματος.
Σύμφωνα με το «σενάριο» ανάκλησης του διατάγματος διάλυσης της Βουλής, αναβιώνει τυπικά η προηγούμενη Βουλή, η οποία όμως διαλύεται εκ νέου, με αποτέλεσμα να μετατεθούν χρονικά οι εκλογές κατά τις μέρες που κύλησαν από την προηγούμενη διάλυσή της.
«Εκτιμώ ότι κινείται εκτός συνταγματικής νομιμότητας όποιος προχωρήσει σε ενέργειες που οδηγούν σε αναβολή των εκλογών. Κάτι τέτοιο, εκτός των άλλων, θα δημιουργούσε και ένα πολύ κακό προηγούμενο», τονίζει στην «Ε» ο κ. Μανιτάκης.
Προς την κατεύθυνση αυτή συνηγορεί ασφαλώς και η διατύπωση του άρθρου 41 του Συντάγματος, το οποίο επιτάσσει και με ρητή ερμηνευτική δήλωση ότι, σε κάθε περίπτωση, χωρίς εξαίρεση, το Προεδρικό Διάταγμα πρέπει να διαλαμβάνει την προκήρυξη εκλογών μέσα σε τριάντα μέρες και τη σύγκληση της νέας Βουλής μέσα σε άλλες τριάντα μέρες από αυτές.
Ο μοναδικός λόγος που, κατά τον καθηγητή του Συνταγματικού Δικαίου στο πανεπιστήμιο της Θεσσαλονίκης, θα μπορούσε, με κοινή συναίνεση των κομμάτων, να οδηγήσει σε μια μικρή αναβολή των εκλογών, θα ήταν ένα σοβαρό και απρόβλεπτο γεγονός ανωτέρας βίας (π.χ. η εκδήλωση τέτοιας έκτασης πυρκαγιών ή ένας μεγάλος σεισμός). Με την προϋπόθεση, βεβαίως, το απρόβλεπτο αυτό γεγονός να συνέβαινε παραμονές της ημερομηνίας των εκλογών, καθιστώντας έτσι εκ των πραγμάτων αδύνατη για ένα μέρος του πληθυσμού την άσκηση του εκλογικού του δικαιώματος.
Η περίπτωση πολέμου ή άλλων σοβαρών λόγων εθνικής ασφάλειας είναι άλλης τάξεως ζητήματα, καθώς όχι μόνο δικαιολογούν αναβολή των εκλογών αλλά και την κήρυξη της χώρας σε κατάσταση πολιορκίας (στρατιωτικός νόμος), με παράλληλη αναστολή άρθρων του Συντάγματος.
Ομως ένα τέτοιο εγχείρημα, ακόμη και με προσχηματικό τρόπο, απορρίπτεται από τους συνταγματολόγους, ως άκρως επικίνδυνο για τη δημοκρατική νομιμότητα.