Ελευθεροτυπία - Γιατί χάσαμε το χαμόγελο της αισιοδοξίας

Το κέφι τους, η ξεγνοιασιά τους, η αισιοδοξία τους, το γέλιο τους, τα έξω καρδιάς γλέντια, ήταν το σήμα κατατεθέν τους. Ηταν για όλο τον πλανήτη μικροί... Ζορμπάδες.

Με το «φαινόμενο» είχαν ασχοληθεί και ειδικοί, οι οποίοι έλεγαν ότι η θάλασσα, το κλίμα και ο λαμπερός ήλιος της Ελλάδας επιδρούσαν θετικά στην ψυχολογία των κατοίκων της. Ακόμα και σε πολύ δύσκολες εποχές για τη χώρα (φτώχεια, ανέχεια, πόλεμοι, ασταθής πολιτική κατάσταση), οι Ελληνες δεν έκαναν πίσω, εξακολουθούσαν να ελπίζουν, να αισιοδοξούν και να αγωνίζονται.

Σήμερα τα πράγματα φαίνεται να έχουν αλλάξει. Ο Ζορμπάς δεν ζει πια εδώ. Την έκανε γι' αλλού. Οι έρευνες (παγκόσμιες, ευρωπαϊκές και εγχώριες) αποτυπώνουν τον έντονο προβληματισμό του Ελληνα, την απαισιοδοξία του για το αύριο μαζί και τους φόβους του για το σήμερα. Καταγράφουν ένα κλίμα δυσαρέσκειας, ανησυχίας, απογοήτευσης και ανασφάλειας.

Μπορεί σε τέτοιες μετρήσεις να παίζει ρόλο, σε μεγάλο βαθμό, η συγκυρία, ενδεχομένως και η διάθεση της στιγμής, όμως αναδύεται και ένα κομμάτι της πραγματικότητας. Μιας πραγματικότητας που συνθλίβει, ιδιαίτερα μέσα στις συμπληγάδες της κατανάλωσης και της παγκοσμιοποίησης.

Οι έρευνες μιλούν για ανθρώπους που δεν εμπιστεύονται κυβερνήσεις, πολιτικά κόμματα και βασικούς θεσμούς της Πολιτείας. Η πλειονότητα αυτών πιστεύει ότι η κατάσταση της χώρας βαδίζει από το κακό στο χειρότερο, ελάχιστοι είναι αυτοί που ελπίζουν ότι το 2008 θα γίνουν πιο ευτυχισμένοι, ενώ το ανταγωνιστικό περιβάλλον στο οποίο ζουν τους οδηγεί στην απομόνωση και τη δυστυχία.

Ακρίβεια και ανεργία, οι «βραχνάδες» της καθημερινότητας. Συνταξιούχοι και νοικοκυρές, εκείνοι που έχουν χάσει για τα καλά το χαμόγελό τους.

Ιλουστρασιόν πιστωτικές κάρτες και άδειες τσέπες, κακές θέσεις εργασίας και αύξηση των ανισοτήτων. Προσόντα και εφόδια που πάνε χαμένα. Την ίδια ώρα τα όποια κοινωνικά στηρίγματα καταρρέουν. Ανύπαρκτο το κράτος πρόνοιας, προβληματικό το σύστημα Υγείας, Παιδείας, ανασφάλεια και αβεβαιότητες που συνδέονται με το Ασφαλιστικό. Για το θέμα μιλούν στην «Ε» τρεις επιστήμονες, και ο καθένας από τη σκοπιά του ερμηνεύει το κοινωνικό αυτό φαινόμενο.