«Το Αρχιπέλαγος είναι μια θάλασσα ανθρώπων, εμπειριών, πολιτισμού, μιας μοναδικής σχέσης με τη φύση και το περιβάλλον, είναι ένας τόπος που μας δείχνει έναν άλλο δρόμο σκέψης για τη ζωή μας και το μέλλον μας». Μιλάμε με τον Γιώργο Πίττα, συγγραφέα και επιχειρηματία.
Στα «Σημάδια του Αιγαίου» αλλά και στο νέο σας βιβλίο «Πάρος, οδοιπορικό στον χρόνο και τον τόπο», παρουσιάζετε την ταυτότητα των νησιών. Μηνύματα σοφίας ή φιλί ζωής;
«Τώρα που γκρεμίσαμε όλους τους προηγούμενους θεούς και αποκαθηλώσαμε θρησκείες και ιδεολογίες, έχοντας αναδείξει την ατομικότητα και τα θλιβερά παράγωγά της ως την κυρίαρχη αξία, τώρα που βλέπουμε ξεκάθαρα τη γύμνια μας και την κατάντια μας, μια επιστροφή στην πραγματική ζωή, όπως αυτή αποτυπώνεται στα εναπομείναντα ίχνη, «τα Σημάδια του Αιγαίου» αλλά κυρίως στην αντίληψη για την καθημερινότητα πολλών ακόμα κατοίκων του Αρχιπέλαγους, είναι μια ζωτική προτεραιότητα. Μια ζωή που αντιστέκεται, σε πείσμα των καιρών, και ξεχειλίζει από άδολη χαρά, από εκδηλώσεις αλληλεγγύης και γενναιδωρίας».
Αυτό το σύμπλεγμα των 1.500 νησιών που υποδέχεται ετησίως οχτώ εκατομμύρια τουρίστες, μπορεί να συνεχίσει να στηρίζεται στο τρίπτυχο «sea, sun, sand»; Μήπως το μοντέλο αυτό έχει φτάσει στα όριά του;
«Το μοντέλο της ανάπτυξης του μαζικού τουρισμού έφτασε στα όριά του, φανερώνοντας όλες τις αδυναμίες του αλλά και τα αδιέξοδά του. Μοναδικοί παραδοσιακοί οικισμοί αλλοιώθηκαν ανεπανόρθωτα, άλλοι καταστράφηκαν εντελώς, ενώ η ύπαιθρος - που έχει χάσει πια το νόημά της -αγροί και καλλιέργειες, μετατράπηκε σε υποψήφια οικόπεδα. Μα η μεγαλύτερη καταστροφή ήταν η αλλαγή νοοτροπίας των περισσότερων κατοίκων του».
Τι απαντάτε στο δίλημμα «παράδοση ή καταστροφική ανάπτυξη»;
«Το δίλημμα αυτό αναιρείται από την προοπτική της βιώσιμης ανάπτυξης. Της ανάπτυξης που θα στηριχθεί στον σεβασμό και την ανάδειξη των οικοσυστημάτων και της πολιτιστικής κληρονομιάς των νησιών του Αρχιπελάγους».
Πώς ένας καταξιωμένος δημιουργός και επιχειρηματίας της Αθήνας γίνεται συγγραφέας, αφοσιώνεται και υμνεί το Αιγαίο;
«Δεν ξέρω πώς, αλλά όλες οι προηγούμενές μου δραστηριότητές στην Αθήνα με οδηγούσαν ασυνείδητα στο Αιγαίο. Το Αιγαίο που γνώρισα και μελετώ εδώ και τριάντα χρόνια. Δεν είναι τυχαίο ότι στο Νέο Κατοικείν, η σειρά "Αιγαίο" που σχεδίασα στις αρχές της δεκαετίας του '90, η οποία έβγαλε από την αφάνεια τα παραδοσιακά έπιπλα του Αρχιπελάγους, όπως και οι σειρές επίπλων που έφτιαξα εξοπλίζοντας ελληνικά ξενοδοχεία στα νησιά, αλλά και η δημιουργία του ξενοδοχειακού συγκροτήματος "Lefkes Village" στην Πάρο ήταν κάποιες κορυφαίες στιγμές μου που είχαν επίκεντρο το Αιγαίο. Είδα και απόειδα και είπα μήπως θα 'πρεπε να ασχοληθώ άμεσα και ολοκληρωτικά με το Αρχιπέλαγος των επιθυμιών μου. Και το έκανα».
Στο ξενοδοχείο σας έχετε δημιουργήσει ένα μουσείο λαϊκού πολιτισμού;
«Συγκέντρωσα αντικείμενα από τα ταξίδια μου όλα αυτά τα χρόνια, έπιπλα, κεραμικά, εργαλεία, πετρώματα, θέλοντας να αποτυπώσω σε μια μικρή κλίμακα τη φιλοσοφία της ζωής του Αρχιπελάγους. Πιστεύω ότι κάθε επισκέπτης, κάθε περιηγητής, πέρα από τις ανέσεις στις διακοπές του, αυτό που θέλει είναι να ξεφύγει λίγο από τον τρόπο ζωής του, να δει και αλλιώς τα πράγματα».
Πρόσφατα διοργανώσατε στην Πάρο ένα επιτυχημένο συνέδριο για το κρασί. Εχει μέλλον ο οινικός τουρισμός στο Αιγαίο;
«Κατά κοινή ομολογία, ο οινοτουρισμος είναι το πλέον καινοτόμο και ολιστικό πρόγραμμα πολιτιστικού τουρισμού. Γύρω από τον οινοτουρισμο στοιχίζονται μια σειρά από δραστηριότητες, επισκέψεις με ό,τι συμπεριλαμβάνεται σ' αυτές (μονοπάτια, μνημεία όλων των ιστορικών περιόδων, αξιοθέατα), πολιτισμός, απόλαυση της τοπικής κουζίνας κ.ά».
Τα νησιά του Αιγαίου ζητούν τουριστικά κάτι καινούργιο;
«Αυτό που χρειάζεται αυτή τη στιγμή είναι οργάνωση και θεσμοθέτηση ενός πλαισίου δράσης, που ήταν άλλωστε και το αντικείμενο του πρώτου Συνεδρίου Οινοτουρισμού που ολοκληρώθηκε πριν από ένα μήνα στη Λήμνο».
Δρόμοι κρασιού στα νησιά και στην Πάρο. Σας βασανίζει αυτή η ιδέα;
«Στην Πάρο, εκτός των γνωστών ποικιλιών της Μανδηλαριάς και της Μονεμβασιάς, υπάρχουν και άλλες ποικιλίες με ενδιαφέροντα γευστικά χαρακτηριστικά. Δυό μεγάλα οινοποιεία και άλλα μικρότερα παράγουν εξαίρετα κρασιά, δεκάδες ρακιδιά που παράγουν τη σούμα, συμπαθητικά ταβερνάκια με ντόπια κουζίνα, δυναμικοί νέοι αγρότες και κτηνοτρόφοι, μοναδικά αμπελουργικά τοπία με πανέμορφα παραδοσιακά κτίσματα· όλα αυτά είναι έτοιμα να δεχθούν τους επισκέπτες που αναζητούν κάτι καινούργιο. Και εδώ αυτό που χρειάζεται είναι η συστηματοποίηση και συγκρότηση στην οριστική τους μορφή, των Δρόμων του Κρασιού».
Κάτι πολύ μικρό από το Αρχιπέλαγος;
«Οταν κανείς ταξιδεύει με τα μάτια ανοιχτά και όλες τις αισθήσεις σε επιφυλακή, το Αιγαίο Αρχιπέλαγος θα του επιφυλάσσει συνεχώς εκπλήξεις. Μόλις πριν από μία εβδομάδα πήγα στη Σίφνο, στο πανηγύρι του προφήτη Ηλία του Ψηλού. Εκεί με συγκλόνισαν η αυταπάρνηση, η γενναιοδωρία και το κέφι των "πανηγυριστών", των ανθρώπων που διοργάνωσαν το πανηγύρι και έδωσαν τόση χαρά σε πάνω από πεντακόσιους επισκέπτες που αψήφησαν τη ζέστη και σκαρφάλωσαν στην κορυφή του βουνού».*