Βρίσκεστε στο παλαιό site του www.enet.gr

Το www.enet.gr άλλαξε.

Το Web site της Ελευθεροτυπίας και της Κυριακάτικης Ελευθεροτυπίας άλλαξε και βρίσκεται στη διεύθυνση www.enet.gr.

Στο παρόν site βρίσκεται μόνο το αρχείο των εκδόσεων από τις αρχές του 2001 ως και τις 30 Μαρτίου 2009.

Ιδρυση - θεσμοθέτηση Εθνικής Χρηματοδότησης Ερευνας

Του ΙΩΑΝΝΗ ΠΑΛΛΗΚΑΡΗ, πρύτανη Πανεπιστημίου Κρήτης

Η μέχρι τώρα χρηματοδότηση της έρευνας στη χώρα μας ήταν αποσπασματική, ιδιαίτερα περιορισμένη και πολλές φορές στηριζόμενη σε μη αξιοκρατικά κριτήρια. Κι αυτό σε αντιδιαστολή με την ύπαρξη τόσο στη χώρα αλλά και στο εξωτερικό νέων Ελλήνων επιστημόνων με ταλέντο και εξαιρετική εκπαίδευση, σε πολλές περιπτώσεις στην πρωτοπορία της διεθνούς έρευνας.

Ο οποιοσδήποτε νόμος για την έρευνα πρέπει να αποτελέσει ένα εθνικό στόχο εξίσου σημαντικό όπως και η Παιδεία, με τη σημαντική διαφοροποίηση ότι θα πρέπει να είναι προϊόν συνεργασίας όλων των υπουργείων που διαχειρίζονται ερευνητικά κονδύλια και κυρίως εκείνα που αφορούν τη βασική έρευνα.

Το κύριο βάρος θα πρέπει να πέσει βεβαίως στο υπουργείο Παιδείας, εφόσον απασχολεί το 70% του ερευνητικού προσωπικού και απορροφά το 48% των ερευνητικών κεφαλαίων. Σε δεύτερη γραμμή έρχονται τα ερευνητικά κέντρα με 20% του ερευνητικού προσωπικού και 13% των ερευνητικών κεφαλαίων. Η ιδιωτική συμμετοχή περιορίζεται στο 10% του ερευνητικού προσωπικού και στο 39% της χρηματοδότησης. Ισως βέβαια το υπουργείο Ανάπτυξης είναι το πιο κατάλληλο να εμπλακεί στο θέμα της σύνταξης του νόμου, έχοντας περισσότερες εμπειρίες και εστιάσεις του αντικειμένου (ΓΓΕΤ). Εδώ επίσης πρέπει να ληφθεί σοβαρά υπόψη ότι η οργάνωση της έρευνας σε επίπεδο υπουργείου Παιδείας ήταν σχεδόν πάντα μια «δεύτερη» επιλογή με πολλά ανύπαρκτα ΕΠΙ στον αέρα και εκατοντάδες αιτήσεις να εκκρεμούν από χρόνια. Το τραγελαφικό σε όλη αυτή την υπόθεση είναι ότι κανείς δεν ξέρει ακριβώς ποιος παράγει και τι, με μόνο στοιχείο τις 8.700 περίπου επιστημονικές δημοσιεύσεις που έχει η Ελλάδα ετησίως. Επιπλέον, είναι άμεσα αναγκαία η ίδρυση-θεσμοθέτηση της Εθνικής Χρηματοδότησης Ερευνας κατά τα πρότυπα των προηγμένων ευρωπαϊκών χωρών. Η αναγκαιότητα αυτή καθίσταται αδήριτη από το γεγονός ότι από το 2012 θα παύσει η χρηματοδότηση της χώρας από τα διαρθρωτικά ταμεία και θα εκλείψει αίφνης και η χρηματοδότηση της έρευνας από την Ε.Ε. Θα παραμείνει μόνο η ανταγωνιστική χρηματοδότηση μέσω των προγραμμάτων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η οποία όμως δεν επαρκεί για να συντηρήσει την έρευνά μας σε διεθνώς ανταγωνιστικό επίπεδο. Η οικονομική επιβίωση στις διεθνείς συνθήκες ανταγωνισμού απαιτούν την ανάπτυξη καινοτόμων προϊόντων και υπηρεσιών. Η σοβαρή, σταθερή και με αξιοκρατικά κριτήρια επένδυση της χώρας μας στο ανθρώπινο κεφάλαιο, δηλαδή στην ποιότητα της εκπαίδευσης, της τεχνολογίας και έρευνας, είναι η μόνη συνθήκη που μπορεί να κάνει τη διαφορά στη μελλοντική ανάπτυξη της χώρας. Η χώρα μας μπορεί να αναλάβει ηγετικό ρόλο στην ευρύτερη περιοχή (Βαλκάνια, Μεσόγειος) με την παραγωγή καινοτόμων προϊόντων και υπηρεσιών, συμπεριλαμβανομένων και των εκπαιδευτικών υπηρεσιών αριστείας, τόσο στο επίπεδο της συνεχιζόμενης επαγγελματικής εκπαίδευσης όσο και στην προπτυχιακή και μεταπτυχιακή πανεπιστημιακή εκπαίδευση.