Ελευθεροτυπία - Λάστιχο το πλαίσιο του νόμου

Ο νέος υπουργός Παιδείας, Ευρ. Στυλιανίδης, δίνει μέχρι στιγμής το πράσινο φως για ελαστική εφαρμογή του νόμου για τα ΑΕΙ.

Μετά την απόσυρση του βιβλίου ιστορίας της Στ' Δημοτικού, προς άτυπη... «απόσυρση» βαδίζει και ο νόμος-πλαίσιο, αφού βασικές διατάξεις του δεν πρόκειται να εφαρμοστούν, τουλάχιστον φέτος.

Μολονότι ο υπουργός Παιδείας, Ευρ. Στυλιανίδης, δηλώνει ότι δεν προτίθεται να αναστείλει τον νόμο που επί δύο χρόνια προκάλεσε αναταραχή στα πανεπιστήμια, στις συναντήσεις του τόσο με τους πρυτάνεις όσο και με τους φοιτητές κυριάρχησαν οι όροι «συναίνεση», «διάλογος», «σύνθεση απόψεων», που για πολλούς προοιωνίζονται ειρήνευση στον χώρο των ΑΕΙ. Τα λόγια του υπουργού περί «συμπλήρωσης, ίσως σε ορισμένα σημεία διόρθωσης των λαθών και των παραλείψεων του νόμου» εκλαμβάνονται επίσης ως διάθεση... ελαστικής εφαρμογής:

1 Ηδη έφτασε στα πανεπιστήμια εγκύκλιος που ζητεί να προχωρήσουν και φέτος στη διανομή του ενός δωρεάν συγγράμματος όπως γινόταν παλιά. Η λίστα πολλαπλών συγγραμμάτων που προβλέπει ο νόμος αναβάλλεται για του χρόνου και βλέπουμε.

2 Οι «αιώνιοι φοιτητές» μπορούν να ατενίζουν την αιωνιότητα με μεγαλύτερη αισιοδοξία, αφού τα περισσότερα πανεπιστήμια αντιμετωπίζουν το ζήτημα της διαγραφής τους ως δευτερεύον και δεν προτίθενται να τους καλέσουν προκειμένου να επανεπιβεβαιώσουν το ενδιαφέρον τους για συνέχιση των σπουδών τους.

Ωστόσο, όποτε κι αν συμβεί αυτό όσοι φοιτητές δεν έχουν πάρει πτυχίο 10 χρόνια μετά την εγγραφή τους (στις 5ετείς σχολές 12 χρόνια), όπως απαιτείται από τον νόμο, θα έχουν στη διάθεσή τους άλλα 5 χρόνια για να το κατορθώσουν.

*Ο πρόεδρος της διοικούσας επιτροπής του πανεπιστημίου Δυτ. Μακεδονίας και του ΣΑΠΕ-ΕΣΥΠ, Χρ. Μασσαλάς, θεωρεί ότι το πρόβλημα των αιωνίων έχει διογκωθεί: «Αρκεί να εφαρμοστεί το μέτρο στους φετινούς πρωτοετείς ώστε να πάρουν το μήνυμα ότι οι σπουδές είναι σοβαρή υπόθεση και να τις τελειώσουν στις προβλεπόμενες προθεσμίες», επισημαίνει.

Ανεφάρμοστες διατάξεις

*Ο πρύτανης του πανεπιστημίου Πατρών, Στ. Κουμπιάς, δεν βλέπει το θέμα ως μείζον: «Εφόσον μας το επιτρέψουν τα πιεστικά προβλήματα που πρέπει να επιλύσουμε θα προχωρήσουμε αργότερα σε στατιστική καταγραφή των παλιών φοιτητών μας» σημειώνει. Τα ελάχιστα πανεπιστημία που βιάστηκαν να εφαρμόσουν το μέτρο προσέκρουσαν σε αδυναμία εντοπισμού των διευθύνσεων των «αιωνίων» και ανέκρουσαν πρύμναν.

3 Ανεφάρμοστες μένουν επίσης οι διατάξεις περί ασύλου, ιδίως τα σημεία όπου καλούνται τα πανεπιστήμια να προσδιορίσουν τους χώρους διδασκαλίας και έρευνας που μόνον αυτοί θα αποτελούν εφεξής άσυλο.

*«Στις εγκαταστάσεις του Πολυτεχνείου στου Ζωγράφου έχουμε τεράστιους χώρους στους οποίους οι τοπογράφοι κάνουν μετρήσεις, οι πολιτικοί μηχανικοί αποτυπώσεις και οι μεταλλειολόγοι έρευνα εδαφών. Ολόκληρο το "κάμπους" μας αποτελεί χώρο διδασκαλίας και άρα άσυλο» υπογραμμίζει ο πρύτανης του ΕΜΠ, Κ. Μουτζούρης.

Ανάλογη στάση κρατάει η πλειονότητα των συναδέλφων του κι αυτό τρενάρει την εφαρμογή του νόμου.

4 Ελάχιστα πανεπιστήμια είναι σε θέση να καταρτίσουν τα 4ετή συμβόλαια με την πολιτεία, όπως προβλέπει ο νόμος πλαίσιο.

Πρυτάνεις επεσήμαναν στον υπουργό ότι δεν διαθέτουν την υποδομή αλλά ούτε γνωρίζουν τον ακριβή αριθμό φοιτητών που θα δεχθούν τα επόμενα χρόνια για να καθορίσουν τα ποσά που πρέπει να ζητήσουν. Οταν κάποιος εξ αυτών προθυμοποιήθηκε να συνδράμει με συγκεκριμένο υπόδειγμα στην εκπόνηση των 4ετών συμβολαίων αντιμετώπισε τα γέλια όλων των παρισταμένων. Μειδιάματα που υποδηλώνουν ότι μια απ' τις θεμελιώδεις ρυθμίσεις του νόμου αναβάλλεται, ποιος ξέρει για πότε.

5 Δυσλειτουργικές αποδεικνύονται στην πράξη και οι διατάξεις για την εκλογή και εξέλιξη των καθηγητών, καθώς ο νόμος-πλαίσιο ορίζει ότι στα εκλεκτορικά σώματα πρέπει να συμμετέχουν κατά 30% εξωτερικοί κριτές, δηλαδή καθηγητές του ιδίου αντικειμένου από άλλα ιδρύματα.

*«Θα παρατηρηθούν συνεχείς μετακινήσεις εκλεκτόρων, ιδίως στα μεγάλα πανεπιστήμια, που θα επιφέρουν προβλήματα στην εκπαιδευτική διαδικασία και δυσβάστακτο κόστος μετακινήσεων» τονίζει, ο Χ. Μασσαλάς.

*Ο Κ. Μουτζούρης εντοπίζει ανεδαφικά στοιχεία στο νέο σύστημα που αναπόφευκτα θα οδηγήσουν σε υποκριτικές λύσεις: «Θα ήταν αδύνατον να εκλεγώ εγώ καθηγητής σύμφωνα με τον νέο νόμο εάν αυτό έπρεπε να γίνει σήμερα, επειδή απαιτούνται τουλάχιστον 7 ειδικοί και στην Ελλάδα υπάρχουν μόνο δύο. Αρα πρέπει σε πολλές περιπτώσεις να "βαφτίζουμε το κρέας ψάρι" ή να μετερχόμαστε τεχνάσματα» εξηγεί. Η συγκεκριμένη διάταξη ενδέχεται να τροποποιηθεί, σε καμία όμως περίπτωση δεν πρόκειται να τύχει άμεσης εφαρμογής.

6 Μετρημένα στα δάχτυλα είναι τα ιδρύματα που προχωρούν στη σύσταση μονάδων αξιολόγησης και αυτοαξιολόγησης που κατά τον νέο νόμο θα ελέγχεται από ανεξάρτητη αρχή.

Τα περισσότερα πανεπιστήμια δεν αντιδρούν στην αξιολόγηση αρκεί να γίνεται με όρους και διαδικασίες αποδεκτούς από τα ίδια.

Τα αιτήματα των πρυτάνεων

Οι πρυτάνεις απαίτησαν από τον υπουργό αύξηση των κονδυλίων για την ανώτατη εκπαίδευση, που και στον φετινό προϋπολογισμό μένουν καθηλωμένα. Εθεσαν, επίσης, θέμα μείωσης του αριθμού των εισακτέων στις περιζήτητες σχολές των κεντρικών ΑΕΙ και τόνωση των ιδρυμάτων της περιφέρειας. Του ζήτησαν ακόμη κατάργηση των μετεγγραφών με παράλληλα αντισταθμιστικά μέτρα υπέρ των πολυτέκνων και των ασθενέστερων οικονομικά οικογενειών.

Εκείνος τους ζήτησε να καταγράψουν τα σημαντικότερα προβλήματα της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης σε κείμενο που θα θέσουν υπόψη του περί τα τέλη Οκτωβρίου, ώστε να είναι έτοιμος να δώσει απαντήσεις και λύσεις στην επόμενη σύνοδο των πρυτάνεων που θα συνέλθει στις 2 Νοεμβρίου στην Καλαμάτα.

*«Κατάλαβαν ότι ο νόμος-πλαίσιο είναι δυσλειτουργικός και αρχίζουν να ξηλώνουν μια-μια τις διατάξεις του. Το όλο εγχείρημα περιέχει, βέβαια, τακτικισμό αφού τόσο ο πρωθυπουργός όσο και ο υπουργός Παιδείας κατά τις προγραμματικές δηλώσεις στη Βουλή μίλησαν για εδραίωση της "μεταρρύθμισης" στην παιδεία» επισημαίνει ο Γ. Μαΐστρος, αντιπρόεδρος της ΠΟΣΔΕΠ.

*Επιφυλακτικοί μένουν οι φοιτητές που διαδήλωσαν την Τετάρτη έξω απ' το υπουργείο. Ο υπουργός συναντήθηκε με τριμελή αντιπροσωπεία τους που συζήτησε μαζί του χωρίς να καθήσει στο ίδιο τραπέζι. «Δεν εντυπωσιαστήκαμε από την κίνηση του υπουργού. Τα "όμορφα τα λόγια" δεν σημαίνουν τίποτε. Φοβούνται τη συνέχιση των αγώνων και προσπαθούν μ' αυτό τον τρόπο να διευκολύνουν την προώθηση των αντιδραστικών αλλαγών» αναφέρεται σε ανακοίνωση της Πανσπουδαστικής Κίνησης Συνεργασίας.