Βρίσκεστε στο παλαιό site του www.enet.gr

Το www.enet.gr άλλαξε.

Το Web site της Ελευθεροτυπίας και της Κυριακάτικης Ελευθεροτυπίας άλλαξε και βρίσκεται στη διεύθυνση www.enet.gr.

Στο παρόν site βρίσκεται μόνο το αρχείο των εκδόσεων από τις αρχές του 2001 ως και τις 30 Μαρτίου 2009.

SOS ΓΙΑ ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ: Τριήμερο ανοιχτό φόρουμ 18-20 Ιανουαρίου από τους δήμους της περιοχής και τη νομαρχία για να μην περάσουν τα σχέδια της κυβέρνησης

Το πράσινο φεύγει, το τσιμέντο έρχεται

Του ΑΡΗ ΧΑΤΖΗΓΕΩΡΓΙΟΥ

Επτά χρόνια συμπληρώνονται τον ερχόμενο Μάρτιο από τότε που ακούστηκε για τελευταία φορά ήχος από τουρμπίνα αεροσκάφους στο αεροδρόμιο Ελληνικού. Εάν όμως προχωρήσουν τα σχέδια της κυβέρνησης, ο θόρυβος από τις μπετονιέρες που θα κτίσουν 1.350.000 τετραγωνικά μέτρα τσιμέντου θα αφήσει για τις επόμενες γενιές μια νέα πόλη με αρκετό πράσινο και θέα στο Σαρωνικό.

«Σε καμία όμως περίπτωση δεν θα έχουμε ένα μητροπολιτικό πάρκο υψηλού πρασίνου», όπως είπε χθες ο δήμαρχος Ελληνικού Χρήστος Κορτζίδης, ένας από τους τέσσερις δημάρχους της περιοχής που δημιούργησαν τον φορέα «Κοινή Δράση» και μαζί με τη Νομαρχία Αθηνών οργανώνουν το τριήμερο (18-20 Ιανουαρίου) ανοικτό φόρουμ με τίτλο: «3 ημέρες για μια ζωή».

Τη μελλοντική εικόνα της περιοχής του πρώην αεροδρομίου περιέγραψαν οι επιστήμονες του Εργαστηρίου Αστικού Περιβάλλοντος (ΕΜΠ - Σχολή Αρχιτεκτόνων Μηχανικών) αλλά και οι τεχνικές υπηρεσίες της Νομαρχίας Αθηνών, που αποτύπωσαν σε μακέτα όλες τις επιφάνειες που θα κτιστούν, θα καλυφθούν ή θα παραμείνουν καλυμμένες με τσιμέντο ή άσφαλτο. Σύμφωνα με τους υπολογισμούς των επιστημόνων, «σύμφωνα με το σχέδιο διαμόρφωσης που δημοσιοποίησε το ΥΠΕΧΩΔΕ τον Νοέμβριο του 2007, από τα 5.300 στρέμματα της έκτασης δεν θα είναι πράσινο:

Μπετόν παντού;

- 629 στρέμματα ζώνης αστικής ανάπτυξης με κτίρια επιχειρήσεων, εμπορικά κέντρα και κατοικίες

- 560 στρ. με «σκληρές» επιφάνειες (τσιμέντο-άσφαλτο κ.λπ.) για κίνηση και στάθμευση οχημάτων

- 192 στρ. με κτίρια του πρώην αεροδρομίου

- 205 στρ. των διαδρόμων προσγείωσης

- 130 στρ. της λεωφόρου Ποσειδώνος και της νέας λεωφόρου Ελληνικού

- Σύνολο δηλαδή 1.716 στρ. «τσιμεντωμένης» έκτασης

- Στις εγκαταστάσεις αντιστοιχούν 14-21.000 Ι.Χ. αυτοκίνητα από κατοίκους, εργαζομένους και επισκέπτες.

Το Εργαστήριο υπολογίζει όμως ότι από τα 3.584 στρέμματα που απομένουν, οι φυτεύσεις υψηλού πρασίνου θα καλύψουν μόνο 2.650 στρ. σύμφωνα με το σχέδιο του ΥΠΕΧΩΔΕ. Και στα 2.650 στρ. που θα είναι χώρος κατακερματισμένος και όχι ενιαίος, θα φυτευθούν 40-60.000 δέντρα. Ομως, οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι ο Εθνικός Κήπος διαθέτει σήμερα 7.000 μεγάλα δέντρα και 40.000 μικρά και θάμνους. Κατ' αναλογία, το Μητροπολιτικό Πάρκο Ελληνικού θα έπρεπε να φυτευθεί με 500-750.000 μεγάλα και μικρά δέντρα και θάμνους...

Οι δήμαρχοι Αλίμου Θ. Ορφανός, Αργυρούπολης Δ. Ευσταθιάδης, Γλυφάδας Γ. Θεοδωρόπουλος και Ελληνικού Χρ. Κορτζίδης δήλωσαν ότι στόχος της «Κοινής Δράσης» είναι:

Η «Κοινή Δράση»

1) Ολη η έκταση να γίνει πάρκο υψηλού πρασίνου με ήπιες αθλητικές και πολιτιστικές χρήσεις.

2) Να μη γίνει καμία πολεοδόμηση ούτε για κατοικίες ούτε για εμπορικές χρήσεις.

3) Η δημιουργία του πάρκου να χρηματοδοτηθεί από δημόσιους πόρους, εθνικούς και κοινοτικούς.

Οι οργανωτές έδωσαν μεγάλη έμφαση στην «πολυχρωμία» του εγχειρήματος καθώς οι δήμαρχοι εκλέχθηκαν με τη στήριξη διαφορετικών πολιτικών χώρων. Είπαν επίσης ότι θα επιδιωχθεί η στήριξη και η συνεργασία του μεγαλύτερου δυνατού αριθμού δήμων από την ευρύτερη περιοχή του Λεκανοπεδίου.

Ο νομάρχης Αθηνών Γιάννης Σγουρός τόνισε επίσης ότι στόχος είναι να δημιουργηθούν χώροι πρασίνου συνολικά στους 48 δήμους της νομαρχίας, χωρίς όμως να χαθούν άλλοι από εκείνους που ήδη υπάρχουν, όπως το πρώην αεροδρόμιο. Στη χθεσινή συνέντευξη Τύπου μάλιστα, παρέστη εκτός του νομάρχη το μισό νομαρχιακό συμβούλιο και ο αντινομάρχης της Υπερνομαρχίας Αθηνών - Πειραιώς Αργύρης Γιαννόπουλος.

Ο δήμαρχος Γλυφάδας Γ. Θεοδωρόπουλος ανακοίνωσε ότι έχει εξασφαλιστεί η στήριξη από τα κόμματα ΚΚΕ, ΣΥΡΙΖΑ και ΛΑΟΣ, ενώ αναμένεται ραντεβού με τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ Γιώργο Παπανδρέου. Ραντεβού ζητήθηκε και από τον γραμματέα της Ν.Δ. Λ. Ζαγορίτη χωρίς να υπάρχει απάντηση έως τώρα. Ο δήμαρχος Αλίμου Θ. Ορφανός θύμισε ότι την προσπάθεια για τη δημιουργία μητροπολιτικού πάρκου υψηλού πρασίνου στηρίζει η ΤΕΔΚΝΑ και ο ΑΣΔΑ (δήμοι Δυτικής Αττικής).

Ο δήμαρχος Αργυρούπολης Δ. Ευσταθιάδης χαρακτήρισε «τέχνασμα» την ιστορία με το «Πράσινο Ταμείο» στο οποίο θα μπουν χρήματα από την οικοπεδοποίηση 300 στρεμμάτων για να δημιουργηθούν χώροι πρασίνου σε όλο το Λεκανοπέδιο, θυμίζοντας τους πόρους από το ΕΤΕΡΠΣ και το «τάλιρο» στη βενζίνη που εδώ και χρόνια καλύπτουν τρύπες του προϋπολογισμού.

Η δίμηνη προθεσμία για δημόσια διαβούλευση λήγει τέλος Ιανουαρίου και οι δήμαρχοι σκοπεύουν να ζητήσουν από το ΥΠΕΧΩΔΕ παράταση 2-4 μηνών.

Νότες διαμαρτυρίας και δενδροφύτευση

Οι εκδηλώσεις του τριήμερου Φόρουμ ξεκινούν με δενδροφύτευση από μαθητές το πρωί της Παρασκευής 18/1 στις 10.00 π.μ. σε χώρους του πρώην αεροδρομίου και συνεχίζονται στις 1 μ.μ. με μαθητική συναυλία.

Δενδροφύτευση θα γίνει και το πρωί της Κυριακής στις 10.00, με τη συμμετοχή φορέων και κατοίκων της περιοχής, ενώ στις 8.00 μ.μ. της ίδιας μέρας θα γίνει συναυλία στο γήπεδο του μπάσκετ με τη συμμετοχή των Βασίλη Σκουλά, Γεράσιμου Ανδρεάτου, Μίλτου Πασχαλίδη, Γιάννη Χαρούλη και ελεύθερη είσοδο.

Στο πρώτο μέρος της επιστημονικής ημερίδας (απόγευμα Παρασκευής), το θέμα θα είναι «Αθήνα, περιβάλλον και μητροπολιτικά πάρκα» με εισηγητές τον αντιπρύτανη του ΕΜΠ Γιάννη Πολύζο και θέμα «Το περιβαλλοντικό πρόβλημα της Αθήνας μετά τις πυρκαγιές του 2007» και τη Μαρία Μαντουβάλου (Σχολή Αρχιτεκτόνων), ενώ στη συζήτηση θα παρέμβουν κυβέρνηση, πολιτικά κόμματα, υπερνομαρχία, νομαρχία, ΤΕΔΚΝΑ, ΕΚΑ, ΤΕΕ, ΔΣΑ, ΣΑΔΑΣ, ΣΕΠΟΧ και Παναττικό Δίκτυο Κινημάτων Πόλης.

Για τη δεύτερη ημέρα (Σάββατο 10 π.μ.-7.00 μ.μ.), έχουν προγραμματιστεί τρεις κύκλοι συζητήσεων:

1) «Το πρώην αεροδρόμιο Ελληνικού από το 2000 στο 2007» με εισήγηση από τον Παναγιώτη Κουμουνδούρο, αρχιτέκτονα του Δήμου Ελληνικού και παρουσίαση της πρότασης για το Μητροπολιτικό Πάρκο από το υπουργείο ΠΕΧΩΔΕ και τον Οργανισμό της Αθήνας.

2) «Μητροπολιτικό Πάρκο Ελληνικού» με εισηγήσεις από τους: Γ. Πατρίκιο (Τμήμα Αρχιτεκτόνων-Παν. Θράκης) και θέμα «Ενα πάρκο για τη χλωρίδα της Αττικής», Παν. Νεκτάριο (Γεωπονικό Πανεπιστήμιο) «Ζητήματα διαχείρισης του αστικού πρασίνου», Ν. Φιντικάκη (διευθυντή ARES/UIA, μελετητή Ολυμπιακού Σλάλομ) «Η σημειολογία του περιβάλλοντος στην Αρχιτεκτονική: Η τύχη των Ολυμπιακών Εργων», Φαίδ. Γεωργιάδη (πολεοδόμο-χωροτάκτη) «Κριτική της πρότασης ΥΠΕΧΩΔΕ για το Μητροπολιτικό Πάρκο Ελληνικού», Ν. Μπελαβίλα (Εργαστήριο Αστικού Περιβάλλοντος) «Μητροπολιτικό Πάρκο Ελληνικού-Μύθοι και πραγματικότητες περί χρήσεων και κόστους», Θαν. Βλαστό (Σχολή Τοπογράφων Μηχανικών ΕΜΠ) «Ενα νέο σχέδιο για την κυκλοφορία-Συνδυασμένα μέσα σταθερής τροχιάς», Πάν. Παπαδάκο (τ. πρόεδρο Ελλήνων Κυκλοφοριολόγων) «Θετικές και αρνητικές κυκλοφοριακές και περιβαλλοντικές επιπτώσεις από την υπόγεια λεωφόρο Υμηττού και την υπογειοποίηση της λεωφόρου Ποσειδώνος», Μαριλένα Ιατρίδου (αρχιτέκτονα) «Μητροπολιτικό Πάρκο Ελληνικού και θαλάσσιο μέτωπο».

3) Στον κύκλο «Διεθνής εμπειρία και θεσμοί» θα τοποθετηθούν ευρωβουλευτές, ενώ θα μιλήσουν και οι Μαρία Βασιλάκου (βουλευτής κρατίδιου Βιέννης), Μιχ. Δεκλερής (αντιπρόεδρος ΣτΕ ε.τ. - πρόεδρος του Επιμελητηρίου Περιβάλλοντος) με θέμα «Η νόμιμη και βιώσιμη διαχείριση του τέως αεροδρομίου Ελληνικού», Λουδ. Βασενχόβεν (πολεοδόμος, επιστημονικός υπεύθυνος της έρευνας ΕΜΠ για το Ελληνικό) «Το ερευνητικό πρόγραμμα ΕΜΠ για το Ελληνικό και η μελλοντική διαχείριση του Πάρκου», Ιωάννα Κουφάκη (Επιτροπή Περιβάλλοντος ΔΣΑ) «Ο ρόλος των ενεργών πολιτών στη διαμόρφωση των αποφάσεων που αφορούν στην προστασία του περιβάλλοντος», Θεοδότα Νάντσου (υπεύθυνη Πολιτικής WWF Ελλάς) «Το κόστος της οικολογικής ισορροπίας-"Πράσινο" Ταμείο», Μαργαρίτα Καραβασίλη (αρχιτέκτων, τ. διευθύντρια Επιθεωρητών Περιβάλλοντος ΥΠΕΧΩΔΕ) «Ο έλεγχος της ανάπτυξης-Θεσμοί προστασίας του Περιβάλλοντος». Πάρκα στην Ευρώπη και την Αμερική θα παρουσιάσουν οι Πασχ. Σαμαρίνης, Ευαγγελία Χατζηκωνσταντίνου και Ειρήνη Λιόβα από το Εργαστήριο Αστικού Περιβάλλοντος ΕΜΠ.

Το απόγευμα του Σαββάτου έχει προγραμματιστεί η Συνέλευση των Κινημάτων. Χορηγός επικοινωνίας των εκδηλώσεων θα είναι και η «Ελευθεροτυπία». Αναλυτικές πληροφορίες: www.koinidrasi.gr

Α.Χ.

Πολεοδομική «ανάπτυξη» με ολίγον «πάρκο»

Του ΠΑΝΟΥ ΤΟΤΣΙΚΑ πολεοδόμου, μέλους του Παναττικού Δικτύου Κινημάτων Πόλης και Ενεργών Πολιτών

Το ΥΠΕΧΩΔΕ κατέθεσε τον Νοέμβριο του 2007 μια συνοπτική παρουσίαση της μελέτης για την προβλεπόμενη οργάνωση του χώρου του πρώην αεροδρομίου Ελληνικού. Ο χώρος αυτός εξακολουθεί να αναφέρεται ως «Μητροπολιτικό Πάρκο Ελληνικού», παρά το γεγονός ότι οι υπάρχουσες εγκαταστάσεις -που θα συνεχίσουν να λειτουργούν- όπως και οι νέες εγκαταστάσεις που προγραμματίζονται δεν επιτρέπουν καμιά αισιοδοξία ότι στο τελικό «κοκτέιλ» που θα προκύψει θα είναι κυρίαρχος ένας μεγάλος και ελεύθερος χώρος υψηλού πρασίνου, δηλαδή ένα «Μητροπολιτικό Πάρκο».

Περιοχές αστικής ανάπτυξης

Σύμφωνα με τη «συνοπτική μελέτη» του ΥΠΕΧΩΔΕ για το λεγόμενο «Μητροπολιτικό Πάρκο Ελληνικού»: «...Στην ανατολική και δυτική πλευρά του Πάρκου, προτείνεται πολεοδομική ανάπτυξη μικτών χρήσεων, κατοικίας, επιχειρήσεων και τουρισμού. Η πολεοδομική ανάπτυξη θα δώσει το έναυσμα για μια μοναδική πολεοδομική ανανέωση αυτής της περιοχής της πρωτεύουσας. Το πάρκο του Ελληνικού, χάρη στην εύκολη πρόσβασή του από το κέντρο της Αθήνας αποτελεί ιδανικό μέρος για την ανάπτυξη πιλοτικών έργων κατοικίας και επιχειρήσεων που θα πρέπει να αποτελέσουν και παράδειγμα για τέτοιου είδους προγράμματα στην Αθήνα...». Επιδιώκεται «...να αυξηθεί τοπικά η πυκνότητα αυξάνοντας τον Συντελεστή Δόμησης των οικοδομικών τετραγώνων, αξιοποιώντας τη θέα και βελτιστοποιώντας τις υποδομές. Ολα τα ψηλά κτίρια θα πρέπει να ακολουθούν τους κανόνες του βιοκλιματικού σχεδιασμού...».

Ιδού λοιπόν η ουσία: Μπορεί να μην έχουμε «πάρκο» με δέντρα και πράσινο σε αρκετές περιοχές του πρώην αεροδρομίου του Ελληνικού, αλλά θα έχουμε «αυξημένη δόμηση» και «υψηλά βιοκλιματικά κτίρια», τα οποία όμως «θα υπακούουν στους ευρωπαϊκούς κανόνες για βιώσιμο σχεδιασμό...».

Μετά από όσα αναφέρονται παραπάνω, μπορεί ο καθένας να πάρει μια ιδέα για το τι μέλλει γενέσθαι στο Ελληνικό...

Ας δούμε όμως πιο συγκεκριμένα τι χρήσεις προγραμματίζονται από το ΥΠΕΧΩΔΕ στο φερόμενο ως «Μητροπολιτικό Πάρκο Ελληνικού»:

* «Επιχειρηματικό Κέντρο» σε έκταση 78.000 τ.μ., το οποίο θα έχει χαρακτήρα πολεοδομικού κέντρου με υψηλά κτίρια διοίκησης, γραφείων, καθώς και κοινωφελών και πολιτιστικών λειτουργιών.

* 3 κτιριακά συγκροτήματα σε περιοχές γενικής κατοικίας συνολικής έκτασης 114.000 τ.μ., με δυνατότητα κατασκευής τριώροφων και υψηλών κτιρίων.

* 1 κτιριακό συγκρότημα σε περιοχή αμιγούς κατοικίας έκτασης 74.000 τ.μ., με δυνατότητα κατασκευής έως τετραώροφων κτιρίων.

* Τουριστικές εγκαταστάσεις (δηλ. ξενοδοχειακό συγκρότημα) στην περιοχή του λεγόμενου «Ολυμπιακού Κέντρου Ιστιοπλοΐας» έκτασης 5.000 τ.μ., με δυνατότητα κατασκευής και υψηλών κτιρίων.

* Χρήσεις τουρισμού, αναψυχής και πολιτισμού στην περιοχή του πρώην δυτικού αερολιμένα, σε προνομιακή έκταση 29.000 τ.μ., με πρόσβαση στην παραλιακή ζώνη και το Αθλητικό Κέντρο Αγ. Κοσμά, με δυνατότητα κατασκευής έως τριώροφων κτιρίων.

Τι αποκρύπτει το ΥΠΕΧΩΔΕ

Από όσα αναφέρονται παραπάνω προκύπτει ότι στο φερόμενο ως «Μητροπολιτικό Πάρκο Ελληνικού», προγραμματίζεται να δομηθούν κτιριακές εγκαταστάσεις σε εκτάσεις 300.000 τ.μ. (300 στρ.). Ωστόσο, το ΥΠΕΧΩΔΕ αποκρύπτει ότι τα 300 στρ. θα αποτελούν μέρος μόνο των δομημένων εγκαταστάσεων, εφόσον προγραμματίζονται σε κάθε οικιστικό συγκρότημα (από τα 7 που προβλέπονται) πολυώροφα κτίρια 3, 4 ή και παραπάνω ορόφων, χωρίς να προσδιορίσει το σύνολο των ορόφων και το μέγιστο ύψος.

Αν λάβουμε υπ' όψιν ότι η συνολική έκταση του «Μητροπολιτικού Πάρκου Ελληνικού» είναι 5.300 στρ., στα οποία προστίθενται η έκταση του Γκολφ Γλυφάδας (500 στρ.) καθώς και ο χώρος που προκύπτει από την υπογειοποίηση της παραλιακής λεωφόρου Ποσειδώνος (700 στρ.), τότε η απάτη που επιχειρεί το ΥΠΕΧΩΔΕ μπορεί να λάβει ακόμα μεγαλύτερες διαστάσεις. Δεδομένου ότι ο Συντελεστής Δόμησης θα είναι 0,25, αυτό σημαίνει ότι αν ως «πάρκο» υπλογίζονται 5.300 στρ., θα μπορούν να δομηθούν συνολικά 1.325 στρ. (και όχι 300 στρ. όπως εμφανίζει παραπλανητικά το ΥΠΕΧΩΔΕ). Και αυτό είναι η καλύτερη εκδοχή. Γιατί αν ως «πάρκο» θεωρηθούν 6.500 στρ., θα μπορούν να δομηθούν μέχρι και 1.625 στρ. (ή 1.650.000 τ.μ.)!

Ενα νέο οικιστικό συγκρότημα γεννιέται

Στον αδόμητο δημόσιο χώρο του πρώην Αεροδρομίου Ελληνικού, προγραμματίζεται να κατασκευαστεί ως επέκταση του υπάρχοντος αστικού ιστού του Δήμου Ελληνικού ένα νέο οικιστικό συγκρότημα άνω των 10.000 κατοίκων, το οποίο βαφτίζεται αυθαίρετα «Μητροπολιτικό Πάρκο» (όπως οι καλόγεροι βάφτιζαν το κρέας ψάρι, για να το φάνε χωρίς τύψεις). Μεταξύ των υφιστάμενων και των νέων κτιριακών εγκαταστάσεων, καθώς και των οδικών αξόνων, προγραμματίζονται μερικές «διαδρομές πρασίνου», δηλαδή κάποιες δεντροστοιχίες και κάποιο πράσινο το οποίο δεν θα υπερβαίνει το 13% της συνολικής έκτασης του χώρου.

Το ΥΠΕΧΩΔΕ ισχυρίζεται ότι για να εξασφαλιστούν τα έξοδα συντήρησης του φερόμενου ως «Μητροπολιτικού Πάρκου», είναι αναγκαίο να ιδιωτικοποιηθεί ο δημόσιος χώρος, να χτιστούν πολυώροφα κτίρια για κατοικίες, γραφεία, επιχειρήσεις, τουριστικές εγκαταστάσεις, να γίνουν νέοι αυτοκινητόδρομοι με διόδια, ανισόπεδους κόμβους κ.λπ. Ακόμα, το ΥΠΕΧΩΔΕ μιλάει για «Πράσινο Ταμείο» που θα χρηματοδοτεί έργα ανάπλασης και πρασίνου, σε άλλες υποβαθμισμένες περιοχές της Αθήνας. Γιατί δεν προσπαθεί όμως να βρει πόρους από άλλες πηγές (π.χ. φοροαπαλλαγές μεγαλοϊδιοκτητών, Εκκλησίας κ.ά.);

Είναι προφανές ότι το ΥΠΕΧΩΔΕ και ο κ. Σουφλιάς προσωπικά επιχειρούν να προωθήσει τα συμφέροντα κατασκευαστικών ομίλων και εταιρειών σε βάρος του δημοσίου συμφέροντος. Κι αυτό σε μια περίοδο όπου μετά τις πυρκαγιές του περασμένου καλοκαιριού σε Πάρνηθα, Πεντέλη και Υμηττό, τα δάση και οι χώροι πρασίνου στην Αττική έχουν μειωθεί δραματικά.

Το ζήτημα που τίθεται πλέον είναι αν θα επιτρέψουμε σε κάποιους αδίστακτους κερδοσκόπους να υποβαθμίσουν ακόμη περισσότερο τη ζωή μας. Αν θα επιτρέψουμε σε μια ασήμαντη κοινοβουλευτική πλειοψηφία να υπονομεύσει και να ιδιωτικοποιήσει τη δημόσια περιουσία. Μήπως ήρθε η ώρα να αυτοδιαχειριστούμε τους δημόσιους, ελεύθερους και αδόμητους χώρους που απέμειναν στην Αττική;

Τελικά το δίλημμα που τίθεται για τον χώρο του πρώην Αεροδρομίου Ελληνικού είναι: ιδιωτικοποίηση ή αυτοδιαχείριση;