|
Φύλλο Σαββάτου 07 - 03 - 2009
|
|
Το Web site της Ελευθεροτυπίας και της Κυριακάτικης Ελευθεροτυπίας άλλαξε και βρίσκεται στη διεύθυνση www.enet.gr.
Στο παρόν site βρίσκεται μόνο το αρχείο των εκδόσεων από τις αρχές του 2001 ως και τις 30 Μαρτίου 2009.
Αίσθημα ευθύνης
ΚΕΙΜΕΝΑ-ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΜΑΡΙΑ ΜΥΣΤΑΚΙΔΟΥ * Για σχόλια, παρατηρήσεις, επισημάνσεις ή απλά για ένα «γεια»: mystamar@enet.gr
Η φύση έχει περίεργους τρόπους να λειτουργεί. Και να μετατρέπει, από τη μια στιγμή στην άλλη, έναν στυγνό θύτη σε θετή μητέρα.
Αυτή η λεοπάρδαλη έχει μόλις σκοτώσει μια θηλυκιά μπαμπουίνα, τη μητέρα του μωρού που βλέπετε. Κουβαλώντας το πτώμα της ανακάλυψε ότι κάτι ήταν γαντζωμένο επάνω της, κάτι μικροσκοπικό και ολοζώντανο. Αφησε κάτω τη λεία της και είδε το μπαμπουινάκι, ένα απροστάτευτο πλασματάκι λίγων ημερών.
Και τότε, πιθανώς αισθανόμενη ευθύνη απέναντί του, άρχισε να το προσέχει σαν να ήταν δικό της. Το «υιοθέτησε». Ενα βίντεο που σίγουρα θα σας αφήσει άφωνους.
www.youtube.com/watch?v=Gpfvkeo0KBc
Σπουδαίες γυναίκες
ΚΕΙΜΕΝΑ-ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΜΑΡΙΑ ΜΥΣΤΑΚΙΔΟΥ * Για σχόλια, παρατηρήσεις, επισημάνσεις ή απλά για ένα «γεια»: mystamar@enet.gr
Διέσπασαν το άτομο, ανακάλυψαν απολιθώματα προϊστορικών ζώων, διέπρεψαν στα μαθηματικά και την αστρονομία, κατέγραψαν τη δομή του DNA, βραβεύτηκαν με Νόμπελ. Τα επιτεύγματά τους θα σας είναι λίγο-πολύ γνωστά. Τα ονόματά τους πάλι, όχι. Με αφορμή την αυριανή Ημέρα της Γυναίκας, ένας μικρός φόρος τιμής σε μερικές λαμπρές επιστημόνισσες, που η δουλειά τους άλλαξε τα δεδομένα στην έρευνα, αλλά οι ίδιες έμειναν στη σκιά των ανδρών συναδέλφων τους.
Λίζα Μάιτνερ (1878-1968)
Βιεννέζα φυσικός, που μαζί με τον Οτο Χαν κατάφεραν και πέτυχαν να διασπάσουν το άτομο το 1938. Το 1944, για το επιστημονικό αυτό κατόρθωμα, ο Χαν βραβεύτηκε με Νόμπελ Χημείας. Πολλοί είναι οι επιστήμονες που θεωρούν ότι το Νόμπελ έπρεπε να το πάρει η Μάιτνερ. Σε κάθε περίπτωση, ο Χαν αρνήθηκε από την πρώτη στιγμή να το μοιραστεί μαζί της.
http://en.wikipedia.org/wiki/Lise_Meitner
Μαίρη Ανινγκ (1799-1847)
Παλαιοντολόγος, ειδική στα απολιθώματα, η Μαίρη Ανινγκ ανακάλυψε το 1811 τον πρώτο σκελετό ιχθυόσαυρου. Λίγο μετά βρήκε απολίθωμα πτεροδάκτυλου και ένα σωρό ακόμα σκελετούς και απολιθώματα, όλα ευρήματα που όταν μπήκαν στα μουσεία έδωσαν τη δυνατότητα στον κόσμο να ρίξει μια ματιά στο παρελθόν του. Θεωρείται κορυφή στον τομέα της παλαιοντολογίας.
www.sdsc.edu/ScienceWomen/anning.html
www.ucmp.berkeley.edu/history/anning.html
Εμιλι ντε Σατελέ (1706-1749)
Ο Διαφωτισμός φαίνεται πως έριξε τη λάμψη του αποκλειστικά στους άντρες. Ετσι εξηγείται ο λόγος που το όνομα της Εμιλι ντε Σατελέ έμεινε στην αφάνεια. Και όμως, η Γαλλίδα με τους πολλούς εραστές ήταν διάνοια στην άλγεβρα και τα μαθηματικά, ικανότητα που εκμεταλλευόταν για να κλέβει σε χαρτοπαίγνια στις Βερσαλίες και να αγοράζει με τα λεφτά βιβλία! Αριστοκράτισσα με υψηλή μόρφωση, είχε την ευτυχία να δουλέψει μαζί με τον Βολτέρο, με τον οποίο είχε και ερωτική σχέση. Μαζί δημιούργησαν ένα εξαιρετικά προηγμένο ινστιτούτο ερευνών, το οποίο χρηματοδοτούσε η Σατελέ από τα χαρτοπαίγνια. Ο ίδιος ο Βολτέρος ανέφερε για την άτακτη Ντε Σατελέ: «Διάβαζε την άλγεβρα σαν να ήταν νουβέλα και το πνεύμα της ξεπερνούσε ό,τι μπορούμε να σκεφτούμε με τη φαντασία και τη λογική μας».
www.guardian.co.uk/science/2006/may/15/france.theguardianwomenspages
Υπατία (370-418 μ.Χ.)
Η πρώτη γνωστή γυναίκα που συνέβαλε στην ανάπτυξη και διάδοση των μαθηματικών ήταν η Υπατία από την Αλεξάνδρεια. Η Υπατία έγινε επικεφαλής της σχολής των Πλατωνιστών στην Αλεξάνδρεια, γύρω στο 400 μ.Χ. Περιγράφεται ως χαρισματική δασκάλα. Μπήκε, όμως, αμέσως στο μάτι των πρώτων χριστιανών, που έβλεπαν την επιστήμη ανταγωνιστικά σε σχέση με τη θρησκεία. Τελικά η Υπατία δολοφονήθηκε άγρια από ένα φανατικό τμήμα των χριστιανών που ήταν υποστηρικτές του Κύριλλου. Είχε γράψει τα σχόλια στα Αριθμητικά του Διόφαντου, στις Κωνικές του Απολλώνιου και στις αστρονομικές εργασίες του Πτολεμαίου. Επίσης, βοήθησε στην αναπαραγωγή των Στοιχείων του Ευκλείδη, που έγινε βάση για τις μεταγενέστερες εκδόσεις.
www.telemath.gr/mathematical_ancient_times/ancient_greek_mathematicians/ypatia.php
Ροζαλίντ Φράνκλιν (1920-1957)
Πρωτεργάτρια στη μελέτη και περιγραφή της δομής του DNA, η Ροζαλίντ Φράνκλιν ήταν η μοναδική γυναίκα που σε συνεργασία με 2 άντρες συναδέλφους της προσπάθησε και κατάφερε να αποκρυπτογραφήσει το ανθρώπινο DNA. Πέθανε πολύ νέα (σε ηλικία 37 ετών από καρκίνο) και παρά τη δουλειά της έχασε από τους άρρενες συναδέλφους της το Νόμπελ. Για την αδικία αυτή, η Φράνκλιν κατέληξε -μετά θάνατον- σύμβολο του φεμινιστικού κινήματος. Ενας από τους συνεργάτες της ωστόσο, ο Γουότσον, παραδέχτηκε σε βιβλίο του ότι η ομάδα αδίκησε τη Ροζαλίντ: «Καθώς οι πρώτες εντυπώσεις μου από αυτή, επιστημονικές και προσωπικές, ήταν συχνά λανθασμένες, θα ήθελα να πω μερικά πράγματα για τα επιτεύγματά της. Η δουλειά που έκανε με τις ακτίνες Χ στο King's College εκτιμάται όλο και περισσότερο ως έξοχη... συνειδητοποιώντας με καθυστέρηση χρόνων τις μάχες που πρέπει να δώσει μια έξυπνη γυναίκα προκειμένου να γίνει αποδεκτή σε έναν επιστημονικό κόσμο ο οποίος συχνά θεωρεί τις γυναίκες σαν ανάπαυλα από την υψηλή διανόηση».
http://cwp.library.ucla.edu/Phase2/Franklin,_Rosalind@841234567.html
Μαρία Κιουρί (1867-1934)
Η μοναδική γυναίκα που και το όνομά της έγινε γνωστό και τιμήθηκε 2 φορές με Νόμπελ Η Μαρία Κιουρί ανακάλυψε το ράδιο, μελέτησε τη ραδιενέργεια και κέρδισε δύο φορές το βραβείο Νόμπελ το (Νόμπελ Φυσικής το 1903 και Χημείας το 1911). Ισως επειδή εργαζόταν μαζί με τον σύζυγό της Πιέρ Κιουρί, επίσης ερευνητή. Καθηγήτρια της Σορβόνης, εφοδίασε κατά τη διάρκεια του Α' Παγκοσμίου Πολέμου με δικά της έξοδα πολλά πολεμικά νοσοκομεία με συσκευές ακτίνων Χ, έτσι ώστε να εντοπίζονται τα θραύσματα και οι σφαίρες στα σώματα των στρατιωτών. Οι δύο κόρες της βάδισαν στα χνάρια της: η Εύα Κιουρί-Λαμπουί έγινε συγγραφέας και έγραψε τη βιογραφία της μητέρας της με τίτλο «Μαντάμ Κιουρί», και η Ειρήνη Κιουρί-Ζολιό τιμήθηκε με Νόμπελ Φυσικής.
www.aip.org/history/curie/
Διαβάστε ακόμα:
**www.women-scientists-in-history.com
**http://cwp.library.ucla.edu
**www.sdsc.edu/ScienceWomen/contents.html
*www.isotita-epeaek.gr/photo_yliko _5.htm
**http://nobelprize.org/
Κάντε κλικ
ΚΕΙΜΕΝΑ-ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΜΑΡΙΑ ΜΥΣΤΑΚΙΔΟΥ * Για σχόλια, παρατηρήσεις, επισημάνσεις ή απλά για ένα «γεια»: mystamar@enet.gr
ΣΚΟΝΗΣ ΤΕΧΝΗ: www.dirtycarart.com
Υπάρχουν άνθρωποι που εμπνέονται από ένα ηλιοβασίλεμα, από ένα τραγούδι, από ένα έντονο συναίσθημα. Αλλοι πάλι βρίσκουν την έμπνευση σε ένα σκονισμένο καπό αυτοκινήτου. Ο Σκοτ Γουέιντ δεν μπορεί να κρατηθεί όταν βλέπει βρώμικο αυτοκίνητο. Μόνο που αντί για το κλασικό «θέλω πλύσιμο» και τις φατσούλες που συνήθως ζωγραφίζουμε με τα δάχτυλά μας οι περισσότεροι, εκείνος πιάνει τα πινέλα του και αφαιρώντας στρώσεις σκόνης δημιουργεί πραγματικά αριστουργήματα! Ο Σκοτ έχει «ζωγραφίσει» τη Μόνα Λίζα του Λεονάρντο, έχει αντιγράψει Βαν Γκογκ και άλλους μεγάλους ζωγράφους, και φυσικά έχει φιλοτεχνήσει σκίτσα και σχέδια δικής του εμπνεύσεως. Κάντε μια επίσκεψη στον επίσημο ιστότοπό του και είναι σίγουρο πως μετά θα βλέπετε με άλλο μάτι τα σκονισμένα αυτοκίνητα.
ΔΗΜΟΠΡΑΣΙΕΣ: www.ricardo.gr
Το διαδίκτυο είναι μια καλή λύση για όσους δεν θέλουν να ξοδέψουν περιουσίες στις αγορές που σκέφτονται να κάνουν. Προτού λοιπόν αποφασίσετε να προχωρήσετε σε κάποια μεγάλη αγορά, ρίξτε και μια ματιά στο ricardo, ένα από τα μεγαλύτερα ελληνικά site δημοπρασιών. Ειδικά γι' αυτή την περίοδο υπάρχουν προσφορές σε κινητά τηλέφωνα και όργανα γυμναστικής που ξεκινούν από 1 ευρώ! Επίσης, μπορείτε να ανεβάσετε προς πώληση ό,τι δεν χρειάζεστε πια και να τονώσετε τα εισοδήματά σας.
Πέντε πράγματα που εκνευρίζουν
ΚΕΙΜΕΝΑ-ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΜΑΡΙΑ ΜΥΣΤΑΚΙΔΟΥ * Για σχόλια, παρατηρήσεις, επισημάνσεις ή απλά για ένα «γεια»: mystamar@enet.gr
Τα μπλογκοπαίχνιδα είναι ένας τρόπος επικοινωνίας και καλύτερης γνωριμίας των bloggers. Αυτή την εποχή καλούνται να απαριθμήσουν 5 πράγματα που τους εκνευρίζουν. Ή τέλος πάντων να διαλέξουν, από ένα σωρό δεκάδων, τα 5 πιο εκνευριστικά! Διαβάστε τις επιλογές της http://kathimerinitrella.blogspot. com/. Νιώθετε ταύτιση, έτσι;
«Στο αυτοκίνητο
Ολοι όσοι ενώ βρίσκονται 10 αυτοκίνητα πίσω, κορνάρουν με το που θα ανάψει το πράσινο. Βγάζουν φλας αριστερά και στρίβουν δεξιά. Ή απλά στρίβουν σε οποιαδήποτε κατεύθυνση, το φλας είναι για τους λαμάκες. Περνάνε πάντα με κόκκινο - πού να περιμένεις τώρα. Βρίζουν χυδαία όποιον σταματάει με κίτρινο.
Στο φανάρι
Σταματημένοι, σκαλίζουν τη μύτη τους, καθαρίζουν τα δόντια τους με το νύχι, ή και το σπανάκι από τα αυτιά τους, καθαρίζουν το λαιμό τους, ανοίγουν την πόρτα, φτύνουν στο οδόστρωμα και την ξανακλείνουν.
Στο πάρκινγκ
Παρκάρουν εκεί που είναι χώροι για ΑΜΕΑ, ή αλλού στραβά, πιάνοντας τουλάχιστον 2 θέσεις. Αλλες πάλι φορές, όπου να 'ναι, σε ράμπες, πεζοδρόμια, κλείνοντας εισόδους πολυκατοικιών, διπλά-τριπλά..
Λίγο κρασί (και σουβλάκι)...
Εχουν φρικτούς τρόπους στο τραπέζι, τρώνε και από το στόμα τους πέφτουν ψίχουλα παντού, μιλάνε μασώντας και χειρονομώντας, ξύνουν τα πόδια τους, το κεφάλι τους και τα αποτέτοια τους, και/ή αμολάνε και τις πορδές τους, ενώ συνεχίζουν το φαγητό τους. Τους αρέσει πολύ το μπάσκετ γι' αυτό πετάνε τη σακούλα των σκουπιδιών εξ αποστάσεως στον κάδο για να δουν αν θα πέσει "καλάθι"· αν σκάσει στο πεζοδρόμιο, την αφήνουν και φεύγουν. Γκρινιάζουν μετά για το πόσο κακό δήμαρχο έχουν.
Λίγο θάλασσα
Στην παραλία πασαλείβονται με γάλα καρύδας + 56 βότανα, με αποτέλεσμα να περνάνε και να πέφτει θανατικό. Οχι όμως από την ομορφιά τους! Σβήνουν τα τσιγάρα τους στην αμμουδιά. Ακούνε Βίσση και Τερζή στη διαπασών ενώ παίζουν ρακέτες πατώντας πάνω σε όσους κάνουν ηλιοθεραπεία για να πιάσουν το μπαλάκι. Μετά τη γυμναστική -ιδρώτα - ηλιοθεραπεία+βρώμα καρύδας, δεν κάνουν ντους αλλά μπαίνουν στο κατάμεστο λεωφορείο...
Αυτάαααα!»
2 - 07/03/2009
|
|
Νίκος Παναγιωτόπουλος
Κριτική Θεάτρου
Συνέντευξη Πολ Κέλτριτζ
Τομ Κρουζ
Γιάννης Οικονομίδης
Συνέντευξη Σιρίν Νεσάτ
|