* Βασισμένη σε πραγματικές ιστορίες η ταινία του Κ. Αθουσάκη
Πενήντα χρόνια μετά το οριστικό κλείσιμο του λεπροκομείου στο νησί Σπιναλόγκα, στον κόλπο Μιραμπέλλου Λασιθίου Κρήτης, η ταινία μικρού μήκους «Σπιναλόγκα» του Χανιώτη σκηνοθέτη Κώστα Αθουσάκη έρχεται να θυμίσει την τραγική απομόνωση των λεπροπαθών αλλά και την ανάγκη να μην υπάρξουν αποκλεισμοί άλλων ανθρώπων στο μέλλον.
Η ταινία, με ήρωα τον περιθωριοποιημένο 40χρονο Μανώλη, ο οποίος γεννήθηκε στο νησί των λεπροπαθών, αλλά αναγκάστηκε λόγω συνθηκών να βρεθεί σε άλλο τόπο, προβλήθηκε πρόσφατα στο 30ό Φεστιβάλ Κινηματογράφου Δράμας. Ο ηθοποιός Μανώλης Μαυροματάκης απέσπασε μάλιστα βραβείο ανδρικής ερμηνείας. Στις 18 Οκτωβρίου προβάλλεται στον κινηματογράφο «Τριανόν» στην Αθήνα, στις 20 Οκτωβρίου στον Αγιο Νικόλαο Λασιθίου στο δημοτικό κινηματογράφο «Ρεξ», με την ευκαιρία διημερίδας για τη Σπιναλόγκα, και στις 21 Οκτωβρίου στα Χανιά στο σινεμά «Αττικόν». Μιλήσαμε με το σκηνοθέτη και συν-σεναριογράφο της ταινίας Κώστα Αθουσάκη.
- Πώς ξεκινήσατε ν' ασχολείστε με τη Σπιναλόγκα;
«Βασιστήκαμε στο πραγματικό γεγονός της απομάκρυνσης δώδεκα παιδιών, που γεννήθηκαν και μεγάλωσαν υγιή, στη Σπιναλόγκα. Κρίθηκε αναγκαία η απομάκρυνσή τους, για να προστατευθούν από την ασθένεια και πέρασαν τα επόμενα χρόνια της ζωής τους στο νοσοκομείο Λοιμωδών στην Αθήνα. Τα περισσότερα δεν ξαναείδαν τους γονείς τους. Κάποια μπόρεσαν να προχωρήσουν τη ζωή τους και να φτιάξουν τη δική τους οικογένεια. Τι γίνεται, όμως, όταν το 11χρονο παιδί που αφήνει το νησί, μένει προσκολλημένο στο οδυνηρό παρελθόν του;».
- Κάνατε έρευνα για τη Σπιναλόγκα πριν αρχίσουν τα γυρίσματα;
«Είναι συγκλονιστικός ο χώρος και κυρίως η πρόσφατη ιστορία του λεπροκομείου. Ανατριχιάζεις από την αίσθηση εγκλεισμού αυτών των ανθρώπων. Κάνοντας την έρευνα μιλήσαμε με πολλούς, πήραμε συνεντεύξεις, διαβάσαμε ό,τι είχε γραφτεί, είδαμε ταινίες και κυρίως ντοκιμαντέρ που είχαν γυριστεί από την κρατική τηλεόραση μέσα στο '80. Στη συνέχεια γράψαμε ένα σενάριο μυθοπλασίας».
 Ο Μανώλης Μαυροματάκης βραβεύτηκε για την ερμηνεία του στο πρόσφατο Φεστιβάλ Δράμας |
- Ο ήρωας της ταινίας βιώνει τη δική του... «Σπιναλόγκα»;
«Ο ήρωας γεννήθηκε υγιής στη Σπιναλόγκα από λεπρούς γονείς και απομακρύνθηκε σε ηλικία 11 χρόνων για να μπορέσει να προχωρήσει στη ζωή του. Τον συναντάμε, όμως, στην ταινία να βιώνει την ίδια περιθωριοποίηση που βίωναν οι άνθρωποι που άφησε πίσω του, μεταξύ των οποίων και οι γονείς του. Προσπαθήσαμε το θέμα του εγκλεισμού στο χώρο του λεπροκομείου να το μεταφέρουμε στο σήμερα».
 Κ. Αθουσάκης |
- Πώς είδατε το νησί;
«Το νησί είναι αρχαιολογικός χώρος, ανοιχτός από την 1η Απριλίου μέχρι τις 31 Οκτωβρίου. Εχει γίνει καταπληκτική δουλειά από τη 13η Εφορεία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων κι έχει πάρα πολλούς επισκέπτες. Εχει μακραίωνη ιστορία αλλά το 1903, με απόφαση της Κρητικής Πολιτείας, ορίστηκε ως τόπος διαμονής των λεπρών της Κρήτης. Αργότερα αποτέλεσε τόπο απομόνωσης όλων των λεπρών της χώρας ώς το 1957. Οι άρρωστοι κατοίκησαν στα κτίρια του τουρκικού οικισμού, αλλά και σε σύγχρονα κτίρια που κατασκευάστηκαν κατά τη δεκαετία του '30...».
- Τι σχεδιάζετε για το μέλλον;
«Συνεργάζομαι με τον Παντελή Βούλγαρη στη νέα του ταινία, που αφορά τον εμφύλιο και λέγεται "Ψυχή βαθιά". Θα γυριστεί εξ ολοκλήρου στα βουνά και στα χωριά της Καστοριάς, στο Γράμμο και στο Βίτσι. Ετοιμάζω ακόμα σενάρια για μία ταινία μικρού και μία μεγάλου μήκους. Εκκρεμεί επίσης ένα ντοκιμαντέρ που θα κάνω για τη Σπιναλόγκα».