Βρίσκεστε στο παλαιό site του www.enet.gr

Το www.enet.gr άλλαξε.

Το Web site της Ελευθεροτυπίας και της Κυριακάτικης Ελευθεροτυπίας άλλαξε και βρίσκεται στη διεύθυνση www.enet.gr.

Στο παρόν site βρίσκεται μόνο το αρχείο των εκδόσεων από τις αρχές του 2001 ως και τις 30 Μαρτίου 2009.

Οι κουμπαριές φέρνουν ακόμα «ψηφαλάκια»

Της ΝΑΤΑΛΙ ΧΑΤΖΗΑΝΤΩΝΙΟΥ

Μαντίλι, στιβάνια, μαύρες μπότες. «Πάνε τα ψηφαλάκια μας», ψιθυρίζει ο Παναγάκης, τοπικός κομματάρχης και υποψήφιος βουλευτής της Δημοκρατικής Παράταξης στις εκλογές του '63. Κοιτάζει όλο απογοήτευση τον 11χρονο άρτι αφιχθέντα από τις ΗΠΑ Αλεξ, που καλά καλά δεν μιλάει ελληνικά. Αλλιώς ονειρευόταν ο Παναγάκης τον γιο του Αρχηγού που έφτασε στην Κρήτη για να βαφτίσει την κόρη του, επιβεβαιώνοντας περίτρανα στο χωριό την κουμπαριά και αποτελώντας κατ' επέκταση πόλο έλξης πιθανών ψηφοφόρων σ' αυτές τις κρίσιμες εκλογές. «Πρώτη φορά νονός», ο μικρός Αλεξ έχει φορτωθεί ένα δυσβάσταχτο ρόλο, στον οποίο πρέπει πάση θυσία να ανταποκριθεί.

Ο Παναγάκης κι ο γιος του Αρχηγού. Ως Αρχηγός στην αφίσα της Δημοκρατικής Παράταξης ο Γιώργος Κιμούλης - σε πόζα που θυμίζει τον Ανδρέα Παπανδρέου

Ο ρόλος του Παναγάκη, πάλι, δεν ήταν καθόλου δυσβάσταχτος για τον Αντώνη Καφετζόπουλο, πρωταγωνιστή στην νέα ταινία «Πρώτη φορά νονός» της Ολγας Μαλέα που «εικονογράφησε» ένα από τα γνωστότερα διηγήματα της αρκετά αυτοβιογραφικής συλλογής «Δέκα μύθοι και μια ιστορία» του Νίκου Παπανδρέου (Καστανιώτης, 2001). Οι δυο τους έφτιαξαν το σενάριο της ταινίας. Κι ένα εκλεκτό καστ (Ελ. Καστάνη, Γ. Κιμούλης, Ν. Ανδρεουλάκης, Αν. Λουιζίδη, Τ. Κωστής, Χ. Εμμανουήλ, Μ. Γαβράς και βέβαια ο μικρός Tex Perdue) το υποστήριξε μπροστά από τις κάμερες.

Τώρα που αυτές έκλεισαν, τα γυρίσματα στα χωριά του Αποκόρωνα έχουν από καιρό ολοκληρωθεί και η ταινία αναμένεται στις αίθουσες στις 4 Οκτωβρίου, ο Αντώνης Καφετζόπουλος μπορεί να προσθέσει κι αυτόν το ρόλο στον κατάλογο όσων ακόμα τον έχουν αναδείξει τα τελευταία 30 χρόνια σε σταθερό σύμμαχο του ελληνικού σινεμά, είτε από τη θέση του δημιουργού - πρωταγωνιστή - παραγωγού -σεναριογράφου, είτε από αυτήν του ορκισμένου θεατή. Εν προκειμένω βέβαια για μια μουσικοθεατρική παράσταση ετοιμάζεται: το μουσικό παραμύθι «Γαργαληστής» του Δημήτρη Μπασλάμ, που θα ανεβεί στο Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης. Αλλά αυτό δεν τον εμποδίζει να μας μιλήσει και για τον Παναγάκη και για τα... ψηφαλάκια.

- Ο ήρωάς σας;

«Είναι άχαρο να περιγράφεις έναν ρόλο, ειδικά όταν έχεις τελειώσει μ' αυτόν και ο άλλος μπορεί να τον δει στο σινεμά. Ο Παναγάκης είχε, πάντως, ενδιαφέρον για μένα επειδή μιλάει σε διάλεκτο και επειδή ζει στη δεκαετία του '60. Αν και δεν είναι μια μακρινή εποχή -εγώ την έζησα σαν έφηβος- δεν έχω παίξει και πολλούς ρόλους που να μην αναφέρονται στο σήμερα».

- Πάντως ως... είδος μάλλον δεν έχει εκλείψει!

«Ο τύπος του πολιτικού που λειτουργεί διά της κουμπαριάς ή άλλου ανταλλάγματος καθόλου δεν έχει εκλείψει. Αντίθετα, κυριαρχεί. Εδώ κι ο πρωθυπουργός κουμπάριασε με τον Τούρκο ομόλογό του μπας και...».

- Η οικογένεια Παπανδρέου δεν κατονομάζεται αλλά είναι ξεκάθαρο ότι διήγημα και ταινία αφορούν ένα επεισόδιο της δικής της ζωής.

«Θα μπορούσε όμως και να μην έχει σχέση με αυτήν. Το να συμπεριφέρεται κανείς πολιτικά και ιδεολογικά προοδευτικά, είναι κάτι που πρέπει να συνάδει με το πώς συμπεριφέρεται στην προσωπική του ζωή, στους δικούς του ανθρώπους και κυρίως στα παιδιά του. Αυτό είναι το δίλημμα που θέτει και η ταινία και το διήγημα του Νίκου Παπανδρέου».

- Εχετε κάποιον υπ' όψιν σας από τα δημόσια πρόσωπα που να είναι «ασυνεπής»;

«Κατά καιρούς βλέπω διάφορους να εμφανίζουν τα παιδιά τους, να φωτογραφίζονται μαζί τους, μέσα στα σπίτια τους, δίπλα σε ένα αναμμένο τζάκι. Το κάνουν κυρίως οι πολιτικοί και δευτερευόντως διάφοροι καλλιτέχνες. Το θεωρώ πολύ σκληρό για τα παιδιά».

- Η ταινία είναι κωμωδία α λα παλαιά;

«Οχι ακριβώς. Γιατί το αν αυτό το παιδί θα καταφέρει να φανεί αντάξιο του πατέρα του, αν θα γίνει αποδεκτό από το παιδί του Κρητικού και κάνει ένα βήμα προς την ενηλικίωση, είναι ένα αρκετά σοβαρό θέμα».

Ο Αντώνης Καφετζόπουλος και ο μικρός Tex Perdue, «Πρώτη φορά νονός»

- Ξεκινώντας από την ταινία και το διήγημα του Νίκου Παπανδρέου δεν μπορώ παρά να κάνω τον συνειρμό: έχετε δηλώσει παλαιότερα την υποστήριξή σας στον Γιώργο Παπανδρέου.

«Οταν ο Γιώργος Παπανδρέου εμφανίστηκε πριν από 3,5 χρόνια στο αρχηγικό προσκήνιο, τον στήριξα αυτοβούλως και χωρίς να έχω καμία σχέση με το ΠΑΣΟΚ -αυτήν την απέφυγα συστηματικά και μετά- ελπίζοντας στην αναμόρφωση του ΠΑΣΟΚ, ενός πολύ βασικού τμήματος αυτού που ονομάζαμε κεντροαριστερό χώρο στην Ελλάδα. Ομως εκείνος δεν το αποφάσισε και τώρα το ΠΑΣΟΚ επανέρχεται και μάλιστα με σκληρό τρόπο σε ό,τι έχουμε μάθει να αντιπαθούμε ως ΠΑΣΟΚ. Φοβάμαι ότι τα επόμενα 4 χρόνια θα ακούμε εξυπνάδες και ρητορείες κι απ' τις δύο πλευρές: τον κ. Καραμανλή και τον κ. Βενιζέλο. Χάσαμε μια ευκαιρία να ωριμάσουμε, να ξεπεράσουμε τη Μεταπολίτευση. Φοβάμαι ότι μας περιμένει αποβλάκωση».

- Σε μία περσινή σας συνέντευξη λέγατε όμως: «Ο Γιώργος επέλεξε να έχει το ένα πόδι στο ΠΑΣΟΚ και σιγά σιγά το άλλο πόδι να τραβιέται. Να μην είναι σε επαφή με εμάς τους υπόλοιπους».

«Αυτή είναι μια εικόνα αρκετά κοντά σ' ό,τι εννοώ».

- Απ' ό,τι έχετε δηλώσει, το υπόλοιπο κομμάτι της Αριστεράς δεν σας εκφράζει.

«Δεν με εκφράζει καθόλου να καθόμαστε οχυρωμένοι σε έναν εκλογικό μηχανισμό, με τον οποίο στο κάτω κάτω εμείς οι απλοί πολίτες δεν έχουμε καμία σχέση. Οι πολιτικοί του Συνασπισμού και του ΚΚΕ είναι επαγγελματίες όσο είναι ο κ. Βενιζέλος ή η κ. Μπακογιάννη. Για εμάς τους υπόλοιπους Αριστερούς, το 7% είχε ελάχιστη έως μηδενική επιρροή στη διακυβέρνηση της χώρας. Αλλά ούτε και το προχθεσινό θριαμβευτικό 15% μάς λέει κάτι. Θα θέλαμε να έχουμε σχέση με τη διακυβέρνηση της χώρας. Και για να γίνει αυτό πρέπει να αλλάξει κατ' αρχήν ο εκλογικός νόμος ώστε να εκφράζονται περισσότερα και διαφορετικά κομμάτια της Αριστεράς».

- Είδαμε τους Οικολόγους να φτάνουν ξαφνικά το 1%!

«Μα προεκλογικά, καλεσμένος ένα βράδυ στην τηλεόραση, όταν κατάφερα να μιλήσω, αυτό είπα: "Αν κανείς έχει τη διάθεση να κάνει την καρδιά του πέτρα και να ψηφίσει με τη λογική του τι δεν είναι χειρότερο, τότε το ΠΑΣΟΚ δεν είναι χειρότερο από τη Ν.Δ. που πρέπει να φύγει από την εξουσία. Αν έχει μπουχτίσει, εγώ τουλάχιστον θα πρότεινα τους Πράσινους-Οικολόγους". Νομίζω ότι κάπως έτσι σκέφτηκαν κι αρκετοί άλλοι».

- Αν η ουσία της πολιτικής συνείδησης του μέσου Ελληνα σε σχέση με ό,τι περιγράφουν ο Νίκος Παπανδρέου και η Ολγα Μαλέα δεν έχει αλλάξει, τότε ζούμε μια φάρσα;

«Μια κωμωδία. Γελάς γιατί οι πολύ κωμικές καταστάσεις συνοδεύονται από πολύ δραματικά γεγονότα. Βρήκα π.χ. πολύ κωμικό τον τρόπο με τον οποίο ο πρωθυπουργός προσπαθούσε να δείχνει συγκρατημένος στο Ζάππειο κάνοντας ένα διάγγελμα για να ξαναπεί τα αυτονόητα, ενώ ταυτοχρόνως απ' έξω έτρεχε ο ευτραφής Βενιζέλος, ιδρωμένος και με το μάτι να γυαλίζει, να κάνει μια δραματική δήλωση "παρουσίας", λες και τον ρώτησε κανείς».

- Γελάτε ή ανησυχείτε;

«Ανησυχώ γιατί αυτοί οι άνθρωποι συσκοτίζουν συστηματικά το γεγονός ότι οι ίδιοι είναι η πρώτη γενιά πολιτικών που θα πάρει αποφάσεις που αφορούν την ανθρωπότητα. Αυτό ισχύει και για μικρούς πολιτικούς της "περιφέρειας", χωρών σαν την Ελλάδα, τη Σερβία, το Αζερμπαϊτζάν, την Τουρκία ή την Ακτή του Ελεφαντοστού. Αυτό που διακυβεύεται για πρώτη φορά είναι μια σοβαρή οικολογική καταστροφή που θα επηρεάσει τον πλανήτη. 'Η υποκρίνονται ότι δεν το καταλαβαίνουν με την ανόητη πεποίθηση ότι αυτοί θα πεθάνουν μετά από εμάς ή δεν το καταλαβαίνουν κι είναι ακατάλληλοι».

- Να πούμε και κάτι άλλο; Εχουμε καινούργιο υπουργό Πολιτισμού, τον Μιχάλη Λιάπη.

«Στο υπουργείο Πολιτισμού τα προηγούμενα 3,5 χρόνια ήταν αυτός ο ανεκδιήγητος Τατούλης και μετά ο Βουλγαράκης, που πρέπει να του αναγνωρίσουμε ότι διόρισε σε ορισμένους οργανισμούς (όπως το Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου και το Εθνικό Θέατρο) ανθρώπους ανεξάρτητους και αξιόλογους και όχι κομματόσκυλα. Για τον κ. Λιάπη, δεν έχω ιδέα τι σκέφτεται. Ελπίζω πάντως να καταλάβει γρήγορα ότι ο πολιτισμός είναι από τους τομείς όπου τα χρήματα είναι πολύ σημαντικά. Δεν αναφέρομαι στις επιχορηγήσεις -γι' αυτές κάποια στιγμή μπορεί να γίνει μια σοβαρή συζήτηση. Μιλάω για στοιχειώδη πράγματα, όπως τις υποδομές στους αρχαιολογικούς χώρους, τη συνέχιση των ανασκαφών. Χρόνια τώρα έχουν κατεβάσει τα ρολά. Ξέρω δυστυχώς ότι αυτά είναι έξω από τη λογική των κυβερνήσεων, ειδικά μιας κυβέρνησης με φιλελεύθερους υπεύθυνους οικονομικών όπως ο κ. Αλογοσκούφης. Και μη μου πουν ότι τους παρεξηγώ γιατί... ναι, τους παρεξηγώ. Αρα, ο κ. Λιάπης έχει να αντιμετωπίσει τη συνείδησή του και να αποφασίσει αν θα διεκδικήσει λεφτά από τον εξάδελφό του και πρωθυπουργό ή θα κοιτάξει να είναι αρεστός, να μη δημιουργεί προβλήματα και να πηγαίνει σε καμιά πρεμιέρα».

- Αυτό έκαναν μερικοί από όσους θήτευσαν στο ΥΠΠΟ, δίνοντας εξ αρχής την εντύπωση ότι το θεωρούν ένα «χαριτωμένο», εύκολο πόστο.

«Ναι, γιατί έχει χρησιμοποιηθεί με επιτυχία από ορισμένους, συμπεριλαμβανομένου και του κ. Βενιζέλου, για δημόσιες σχέσεις, προσωπικό image και "πάρε ένα ψίχουλο κι εσύ για να 'χουμε καλές σχέσεις"».

- Τα 'χετε με τον κ. Βενιζέλο...

«Δεν ξέρω τι μ' έπιασε και συμπεριφέρομαι έτσι στον επόμενο πιθανό πρωθυπουργό. Δεν τον πάω όμως καθόλου».

* Η ταινία θα προβληθεί σε δωρεάν avant-premiere για τους αναγνώστες της εφημερίδας μας την 1η Οκτωβρίου στις 9 μ.μ., στον κινηματογράφο Odeon Kosmopolis. Το κουπόνι ελεύθερης εισόδου θα δημοσιευθεί στο φύλλο της εφημερίδας στις 29 Σεπτεμβρίου.