Ελευθεροτυπία - Το θέατρο των εκλογών

Οι νεαροί ηθοποιοί Στρατής Πανούριος και Ηλίας Κουνελάς στην παράσταση της Πειραματικής Σκηνής του Εθνικού Θεάτρου

Οταν τα περισσότερα θέατρα παραμένουν ακόμα κλειστά, δεν σου μένει παρά να παρακολουθήσεις το θέατρο των εκλογών που παίχτηκε την περασμένη εβδομάδα -και θα παιχτεί ακόμα και αυτή την εβδομάδα.

Γιατί αυτό το θέατρο των εκλογών είναι πραγματικό θέατρο. Με πολλές σκηνές σε όλη την Ελλάδα, με πρωταγωνιστές και κομπάρσους, με σκηνοθέτες, με παρασκήνια, με σκηνικά, με λόγια που λέγονται, με λόγια που κρύβονται, με υποβολείς που δεν φαίνονται.

Και τούτο το θέατρο των Νομαρχιακών και Δημοτικών Εκλογών ήταν για τα πανηγύρια. Χειρότερο και από μια πραγματική θεατρική παράσταση σ' ένα από τα πραγματικά θέατρα - όπως σ' αυτή που παίχτηκε από το Εθνικό Θέατρο στην Πειραματική Σκηνή του.

Τι ήταν αυτή η παράσταση; Ακόμα αναρωτιέμαι τι ακριβώς ήταν αυτό που είδαμε στη Μικρή Σκηνή στο Από Μηχανής Θέατρο του Εθνικού Θεάτρου. Και ως έργο (ή ως έργα, γιατί ήταν δύο) και ως παράσταση. Αυτό που είναι σίγουρο ότι είδαμε ήταν μια ακατάπαυστη κίνηση στον προσφερόμενο σκηνικό χώρο.

Συγκεκριμένος συγγραφέας δεν αναφέρεται πουθενά. Και στα δύο αναφέρεται «δραματουργική επεξεργασία». Που τη μία την έκανε ο (και σκηνοθέτης) Στρατής Πανούριος και την άλλη «ολόκληρη η ομάδα». Πάνω σε τι έγινε η επεξεργασία;

Υποτίθεται ότι είδαμε δύο από τις Δέκα Εντολές. Η μία αναφέρεται -κατά το έντυπο πρόγραμμα -στην Εντολή «Τίμα τον πατέρα σου και την μητέρα, ίνα ευ σοι γένηται και ίνα μακροχρόνιος γένη επί της γης». Η άλλη στην Εντολή «Ουκ επιθυμήσεις την γυναίκα του πλησίον σου (...) ούτε όσα τω πλησίον σού εστιν».

Κατά τον σκηνοθέτη του δεύτερου έργου -τον Βασίλη Νικολαΐδη- έπρεπε να παιχτεί ένα παιχνίδι που οι όροι του ήταν σαφείς, «όχι θεατρικό κείμενο, κάτι άλλο, οτιδήποτε», που εμείς θα το κάναμε θέατρο. Κείμενο θεατρικό, λοιπόν, δεν είχαμε. Μόνο λόγια -ολίγον άρρητ' αθέμιτα, κουκιά μαγειρεμένα- και κίνηση. Ασταμάτητη κίνηση.

Και αυτή η «κίνηση» ήταν το καλύτερο στοιχείο της παράστασης. Και οφειλόταν στην ικανότατη Ειρήνη Αλεξίου.

Δούλεψε με τους νεαρούς ηθοποιούς που είχε στη διάθεσή της με κέφι και αποτελεσματικότητα. Ενα άλλο καλό στοιχείο της παράστασης ήταν ότι η «διήγηση» γινόταν στο τρίτο πρόσωπο, έστω κι αν οι ήρωες μιλούσαν για τον εαυτό τους ή για συγκεκριμένο άτομο.

Πάντως, παρά αυτά τα δύο καλά στοιχεία, η παράσταση στο σύνολό της ήταν κουραστική και ανιαρή. Σε κούραζε εύκολα και γρήγορα. Ζητούσε από τον θεατή να καταλάβει ή αυτονόητα πράγματα ή ακατανόητα από μιας αρχής. Χωρίς «έργο» ουσιαστικά το θέατρο απουσιάζει.

Ετσι το μόνο πραγματικό θέατρο της περασμένης εβδομάδας, που είδαμε, παρέμεινε το εκλογικό θέατρο. Οπου εδώ είχαμε λόγια. Λόγια πολλά, ασταμάτητα. Που ακούγονταν από τα τηλεοπτικά παράθυρα πριν και μετά τις εκλογές. Και αυτοί που τα έλεγαν δεν ήταν μόνο 10, όπως ήταν στην Πειραματική Σκηνή, ήταν πολύ περισσότεροι -συνήθως επιθετικοί, οργισμένοι και φλεγματικοί.

Αναμένεται, λοιπόν, να τελειώσει το εκλογικό θέατρο και ν' ανοίξουν οι πραγματικές θεατρικές σκηνές. Και γι' αυτή τη χειμερινή θεατρική περίοδο έχουν αναγγελθεί αρκετά ενδιαφέροντα έργα που ελπίζουμε να έχουν και τις ανάλογες καλές παραστάσεις.

Το θέατρο που ξεκίνησε -και μεγαλούργησε- στην Ελλάδα θα κάνει πάντα έντονη εδώ την παρουσία του, σε οποιαδήποτε μορφή και εάν παρουσιαστεί.