Βρίσκεστε στο παλαιό site του www.enet.gr

Το www.enet.gr άλλαξε.

Το Web site της Ελευθεροτυπίας και της Κυριακάτικης Ελευθεροτυπίας άλλαξε και βρίσκεται στη διεύθυνση www.enet.gr.

Στο παρόν site βρίσκεται μόνο το αρχείο των εκδόσεων από τις αρχές του 2001 ως και τις 30 Μαρτίου 2009.

Τα χρώματα του φθινοπώρου

Τoυ ΓΙΩΡΓΟΥ ΚΑΡΟΥΖΑΚΗ

Δεν έχουμε συνηθίσει να διαβάζουμε στο διεθνή τύπο κείμενα που αφορούν την εικαστική κίνηση στην Ελλάδα. Ο ερχομός, όμως, στην Αθήνα των τρομερών «θείων» της βρετανικής τέχνης, Τζίλμπερτ και Τζορτζ, και η μεγάλη αναδρομική τους έκθεση που προετοιμάζεται για τον Οκτώβριο στο «Εργοστάσιο» της ΑΣΚΤ αναφέρεται, ήδη, στις έγκυρες στήλες εικαστικών της Βρετανίας. Το Λονδίνο συνδέεται με μια ακόμα έκθεση που θα παρουσιαστεί, τον ίδιο μήνα, στην Αθήνα, με τη συνεργασία δύο γκαλερί του κέντρου («ΑΔ» και «ΑΡΤΙΟ»). Οι καλλιτέχνες που θα συμμετάσχουν στην έκθεση «Open Plan Ρ3- the Marathon» ζουν στην βρετανική πρωτεύουσα, χωρίς όμως να είναι όλοι Βρετανοί. Για το Νοέμβρη, ετοιμάζεται και η έκθεση τού Κώστα Τσόκλη (αναδρομική στο ΕΜΣΤ), ενώ νωρίτερα τον Σεπτέμβρη και η γιορτή τέχνης και τεχνολογίας στο 4ο φεστιβάλ «Μεντιατέρα». Ομως, αναμένονται με ενδιαφέρον και οι εκθέσεις τριών κλασικών της ελληνικής ζωγραφικής: του Νικόλαου Γύζη (Εθνική Πινακοθήκη), του Γιώργου Ιακωβίδη και του Γιώργου Γουναρόπουλου, στην Θεσσαλονίκη.

Ενα μουσείο σε περίπτερο

Το Σεπτέμβριο, η Αθήνα αποκτά ένα νέο, μικροσκοπικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης: ένα περίπτερο διαμέτρου τεσσάρων μέτρων, που κατασκευάστηκε για το Φεστιβάλ Τέχνης και Τεχνολογίας «Mediaterra». Το περίπτερο ξεκινά από την Αθήνα, στις 10 Σεπτεμβρίου, εγκαθίσταται (14-17 του μήνα) στο Τεχνολογικό Πάρκο του Λαυρίου, συνεχίζει το ταξίδι του στα Βαλκάνια (Σόφια, Βελιγράδι, Μάριμπορ), για να καταλήξει στη Διεθνή Εκθεση Βιβλίου της Φρανκφούρτης.

Σε κάθε πόλη, θα παρουσιάζονται μέσα στο περίπτερο- μουσείο έργα ψηφιακής φωτογραφίας, computer art, βίντεο κ.ά. και, γύρω από αυτό, παραστάσεις με νέες τεχνολογίες, συζητήσεις, συναυλίες, χορευτικά δρώμενα, ένα ζωντανό παζλ, δηλαδή, όπου συντελεστές και θεατές κινούνται σ' ένα πεδίο αλληλεπίδρασης.

Γουναρόπουλος - Ιακωβίδης

Το φθινόπωρο είναι εικαστικά γόνιμο και για την Θεσσαλονίκη. Ανάμεσα στις εκθέσεις που οργανώνονται στα «Δημήτρια» είναι κι εκείνες των Γιώργου Γουναρόπουλου, (17/9 - 19/10) και του δασκάλου του Γιώργου Ιακωβίδη (26/10 μέχρι 23/12), στη «Βίλα Μπιάνκα».

ΙΑΚΩΒΙΔΗΣ

Εκφραστής του ακαδημαϊκού πνεύματος της Σχολής του Μονάχου, ο Γιώργος Ιακωβίδης δημιούργησε έργα που καλύπτουν ένα ευρύ εικονογραφικό φάσμα: προσωπογραφίες, ηθογραφικές σκηνές, με ιδιαίτερη προτίμηση στις παραστάσεις μικρών παιδιών σε συνδυασμό με γεροντικές μορφές, νεκρές φύσεις και λίγα τοπία.

Ο Γιώργος Γουναρόπουλος, με σπουδές στην Αθήνα και στο Παρίσι τις πρώτες δεκαετίες του αιώνα, ξεχώρισε για το ποιητικό σουρεαλιστικό ζωγραφικό του όραμα και το πρωτοποριακό πνεύμα που έφερε στην ελληνική ζωγραφική από το μεσοπολεμικό Παρίσι.

Στο Γενί Τζαμί (7-23/9) παρουσιάζεται η έκθεση του κύπριου ζωγράφου Ολύμπιου Ελευθερίου «Υπόσχεση» που πραγματεύεται, μέσω της ζωγραφικής, το κυπριακό πρόβλημα.

Γύζης στην Τήνο και την Πινακοθήκη

Ο Νικόλαος Γύζης, ο κορυφαίος εκπρόσωπος της Σχολής του Μονάχου, έχει την τιμητική του αυτό το φθινόπωρο σε δύο σημαντικές εκθέσεις, στην Εθνική Πινακοθήκη και στη γενέτειρά του, την Τήνο.

ΓΥΖΗΣ

Εκατόν πενηντα εφτά έργα του ζωγράφου θα εκτεθούν, από την 1η Σεπτεμβρίου, σ' έναν καινούριο εκθεσιακό χώρο στο νησί -στην αίθουσα του τριώροφου ανακαινισμένου «Πολυμερείου», πρώην ξενοδοχείου: πορτρέτα της μητέρας του Μαργαρίτας, σπάνια ζωγραφικά έργα με σινική μελάνη, άγνωστες φωτογραφίες από το ατελιέ του, καθώς και μεγάλοι ηθογραφικοί πίνακες, όπως το «Κρυφό Σχολειό».

Η πρώτη καλλιτεχνική περίοδος του Νικόλαου Γύζη ξεκινά το 1868, από τα χρόνια των σπουδών του στη σχολή Καλών Τεχνών του Μονάχου, με έργα που αν και κινούνται στο κλίμα του ακαδημαϊσμού, δεν κρύβουν την ιδιοφυΐα του. Αργότερα, με την επιστροφή του στην Ελλάδα και το ταξίδι του στην Ανατολή, θα στραφεί στην ηθογραφία, ακολουθώντας το ενδιαφέρον του για μια τέχνη περισσότερο προσωπική και ποιητική.

Σύγχρονοι από τη Βρετανία

Εκθεση-έκπληξη, με την συμμετοχή μερικών από τους πιο ανήσυχους και διεθνώς αναγνωρισμένους καλλιτέχνες, είναι η «Open Plan P3-The Marathon» που ξεκινά στις 19 Οκτωβρίου για να συνεχιστεί μέχρι και τις 30 Νοεμβρίου, σε δύο γκαλερί του κέντρου («ΑΔ» και «ΑΡΤΙΟ»).

ΝΤΕΡΕΝ ΑΛΜΟΝΤ

Οι καλλιτέχνες, που ζουν στο Λονδίνο, δείχνουν δουλειά τους στην Αθήνα, έχοντας ήδη παρουσιάσει έργα τους σε σημαντικά ιδρύματα και μουσεία, από την Τέιτ ώς την Σάατσι. Εργα που κινούνται μεταξύ ρεαλισμού και ιδεαλισμού, όπου η τέχνη συναντά προβληματισμούς των θετικών επιστημών, είναι κάποια από τα χαρακτηριστικά της δουλειάς των καλλιτεχνών, που χρησιμοποιούν διαφορετικά μέσα: φωτογραφία, ζωγραφική, εγκατάσταση, βίντεο, γλυπτική και περφόρμανς.

Η εξερεύνηση του εαυτού, τα ζητήματα ταυτότητας, φύλου, φυλής, στοιχεία που απασχόλησαν έντονα την σύγχρονη τέχνη την προηγούμενη δεκαετία, δίνουν την θέση τους, σε αυτή την έκθεση, στη συνύπαρξη τέχνης και επιστήμης.

ΤΖΕΪΣΟΝ ΜΠΡΟΥΚΣ

Ανάμεσα στα έργα που παρουσιάζονται, περιλαμβάνονται φωτογραφίες και ένα φιλμ του Ντέρεν Αλμοντ που ερευνά την έννοια του Χρόνου και την προσπάθεια του ανθρώπου να τον καθοδηγήσει, ένα τεχνητό περιβάλλον της Δήμητρας Βάμιαλη που επαναφέρει την δομή έργων από ολόκληρη την ιστορία της εικαστικής γλώσσας, μια εγκατάσταση με σχέδια του Ανγκους Φέρχερστ που αντλεί το ενδιαφέρον του από την πόπ κουλτούρα, τρία σχέδια σε χαρτί της Εμα Κέι που ξαναζωγραφίζει τον χάρτη του κόσμου μέσα από την δική της μνήμη. Με τον ίδιο προσωπικό τρόπο -από μνήμης- ξαναγράφει τα έργα του Σέξπιρ η εγκατάσταση στο πάτωμα του Ρίτσαρντ Γουντς...

Την έκθεση εμπνεύστηκαν δύο ελληνίδες καλλιτέχνιδες, η Σοφία και η Δήμητρα Βάμιαλη, που ενεργοποίησαν και άλλους καλλιτέχνες να δείξουν τη δουλειά τους στην Αθήνα.

Οι προβοκάτορες με τα κοστούμια

Οι Βρετανοί τους αποκαλούν «καλόγερους της Τέχνης», ενώ εκείνοι, από το ξεκίνημά τους, θεώρησαν τους εαυτούς τους «ζωντανά γλυπτά», φορώντας «ντεμοντέ» γκρι κοστούμια και μέικ-απ στο χρώμα του μπρούντζου.

Οι Τζίλμπερτ και Τζορτζ, οι μεσήλικες προβοκάτορες της βρετανικής τέχνης, έρχονται στην Αθήνα για τη μεγάλη αναδρομική έκθεσή τους που εγκαινιάζεται στις 5 Οκτωβρίου για να διαρκέσει μέχρι τις 25 Νοεμβρίου, στο «Εργοστάσιο» της Ανώτατης Σχολής Καλών Τεχνών.

Η ανεργία, ο ρατσισμός, ο αλκοολισμός, ο κοινωνικός αποκλεισμός, οι κοινωνικές προκαταλήψεις τους απασχολούν -μέσα από ζωγραφική, φωτογραφικές συνθέσεις, βίντεο, κολάζ επιχρωματισμένων φωτογραφιών τεραστίων διαστάσεων-, ενώ η πρόκληση υπήρξε πάντα χαρακτηριστικό της ζωής και της τέχνης τους: αρκεί να θυμηθούμε τις σκατολογικού περιεχομένου σειρές τους, με εικόνες όπου το βλέμμα δεν μπορεί να αγνοήσει την πλαστικότητα των ανθρώπινων περιττωμάτων.

Φοιτητές ακόμη, οι Τζίλμπερτ και Τζορτζ, που ζουν μαζί από το 1968, παρουσίασαν τους εαυτούς τους σαν «ζωντανά γλυπτά»: ντυμένοι με τα παλιομοδίτικα κοστούμια τους, προσπάθησαν με απρόσωπες εκφράσεις και χειρονομίες να ταυτίσουν τον καλλιτέχνη με το δημιούργημά του.

Στην Αθήνα, θα δείξουν, πρώτη φορά μαζί, 35 μεγάλα έργα τους από ιδιωτικές συλλογές και σημαντικά μουσεία. Φορείς μιας περίεργης πολιτικής στάσης, που συνδυάζει το συντηρητισμό με την κοινωνική ευαισθησία και την πρόκληση ( οι δηλώσεις τους υπέρ της Μάργκαρετ Θάτσερ είχαν εξοργίσει), οι Τζίλμπερτ και Τζορτζ υποστηρίζουν ότι «η αληθινή τέχνη πηγάζει, πάντα, από τρεις βασικές ζωογόνες δυνάμεις: το νου, την ψυχή και την γενετήσια ορμή».

Ενδιαφέροντα είναι και τα σχόλια του Ρίτσαρντ Κορκ, στους «Times», για την παρουσία τους και την έκθεσή τους στην Αθήνα, πριν ταξιδέψουν για τη Λισαβόνα. Ο κριτικός αναφέρεται στην τεραστίων διαστάσεων σύνθεση με τον τίτλο «Αίμα, δάκρυα, τόλμη και ούρα», που θα δούμε μαζί με την επίσης προβοκατόρικη εικόνα στο κέντρο της οποίας κυριαρχεί ξεκάθαρα η λέξη cock (το πέος στην αργκό):

«Η Αθήνα και η Πορτογαλία βγήκαν σχετικά πρόσφατα από καταπιεστικές και συντηρητικές πολιτικές καταστάσεις, οπότε τώρα έχουν φτάσει στο άλλο άκρο και οι άνθρωποι είναι δεκτικοί σε τέτοιου είδους προκλήσεις», σημειώνει με αισιοδοξία ο κριτικός των «Times».

Η έκθεση θα γίνει με τη συνεργασία των Βρετανικών Συμβουλίων Αθήνας-Λονδίνου.

Τα «Γυμνά» του Κορπέ

Μανιακός της αναλυτικής διαδικασίας, επίμονος οιωνοσκόπος των οπτικών κωδίκων του συμβολισμού, χαρακτηρίζεται ο ζωγράφος Βίνσεντ Κορπέ έργα του οποίου θα δούμε στο Μουσείο Φρυσίρα (27 Σεπτεμβρίου -25 Νοεμβρίου).

Στα «Γυμνά» του, ο ζωγράφος αποτυπώνει με ανατομική ακρίβεια και χειρουργική ψυχρότητα γυμνούς φίλους του σε χώρο ουδέτερο και υποτονικό, προκειμένου να επικεντρώσει το βλέμμα στην ύπαρξη των εικονιζομένων. Η έκθεση γίνεται με τη συνεργασία του Γαλλικού Ινστιτούτου Αθηνών.

Θρησκευτικότητα στην Υδρα

Η τέχνη συνδέεται με το θρησκευτικό αίσθημα στην Υδρα, από τις 7 μέχρι και τις 9 Σεπτεμβρίου, στο «Εικαστικό Πανηγύρι», στο μοναστήρι στην περιοχή της Ζούρβας.

Στο υδραίικο μοναστήρι, που ζουν 8 μοναχές, παρουσιάζουν έργα τους οι καλλιτέχνες: Ευγενία Αποστόλου, Αννίτα Αργυροηλιοπούλου, Νίκη Καναγκίνη, Μιχάλης Κατζουράκης, Λίλα Καμπάνη, Αννυ Κωστοπούλου, Λίνα Μπέμπη, Αγγελος Παπαδημητρίου, Χρήστος Παπούλιας και Επη Πρωτονοταρίου.

Το τριήμερο «Εικαστικό Πανηγύρι», εκτός από εκθέσεις έργων, περιλαμβάνει ομιλίες, τραγούδι στην προκυμαία από τον Αγγελο Παπαδημητρίου κι άλλες εκδηλώσεις με σκοπό την ενίσχυση του μοναστηριού από την πώληση των έργων των καλλιτεχνών. Συμπαραστάτες καλλιτέχνες στο «Εικαστικό Πανηγύρι», οι Γιώργος Ζογγολόπουλος, Μιχάλης Μιχαηλίδης και Παναγιώτης Τέτσης.

Αναδρομική Τσόκλη

ΤΣΟΚΛΗΣ

Το δημιουργικό πνεύμα του Κώστα Τσόκλη, οι πειραματισμοί του με νέα μέσα, καθώς και η εξέλιξη του έργου του, από την ζωγραφική στις τρισδιάστατες εγκαταστάσεις και τις βίντεοεγκαταστάσεις, θα παρουσιαστούν από την 1η Νοεμβρίου μέχρι και τις 3 Φεβρουαρίου, στην πρώτη μεγάλης κλίμακας αναδρομική έκθεση του καλλιτέχνη που διοργανώνει το Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης.

Η έκθεση θα καλύψει όλες τις περιόδους της εικαστικής δημιουργίας του, από την δεκαετία του '60 μέχρι σήμερα. Ειδικά για αυτή την έκθεση, το Φιξ επεκτείνεται για να φιλοξενηθούν οι προβολές και τα οπτικοακουστικά έργα του καλλιτέχνη. Επιμελήτρια της έκθεσης είναι η Κατερίνα Κοσκινά.