Ελευθεροτυπία - Η πιο παράνομη πράξη από την πτώση της χούντας

Το μόνο νομικό ενδιαφέρον που έχουν η εισβολή αστυνομικών σε έκθεση έργων τέχνης, η κατάσχεση ενός έργου και η σύλληψη του υπευθύνου της είναι η τιμωρία των δραστών της πρωτοφανούς αυτής αυθαιρεσίας. Διότι ακόμη και με την πλέον στενή ερμηνεία της ελευθερίας της τέχνης, οι παραπάνω πράξεις είναι παράνομες και μόνο σε ολοκληρωτικά καθεστώτα μπορούν να συμβούν.

Πράγματι, ακόμη και αυτοί που πανικοβάλλονται από την απόλυτη ελευθερία στη τέχνη (την οποία προσωπικά υποστηρίζω), αναγνωρίζουν ότι χαίρει τουλάχιστον ίσης ελευθερίας με τον Τύπο. Κατάσχεση εντύπου για προσβολή συμβόλων του ελληνικού κράτους δεν προβλέπεται από καμία διάταξη, επομένως ουδείς, πόσω μάλλον κάποιος αστυνομικός, επιτρέπεται να διανοηθεί ότι μπορεί να τη διατάξει ή να τη διαπράξει. Αν πάλι υποτεθεί ότι ένα έντυπο ή έργο τέχνης είναι άσεμνο, και πάλι ουδείς πλην του εισαγγελέα δικαιούται να διατάξει την κατάσχεσή του.

Ακόμη, λοιπόν, κι αν υποτεθεί ότι το έργο της κ. Εύας Στεφανή παραβίασε τις διατάξεις περί ασέμνων ή προσέβαλε σύμβολα του ελληνικού κράτους, όπως ισχυρίζεται η Ασφάλεια Αττικής, η κατάσχεσή του ήταν απολύτως παράνομη. Αλίμονο αν ο κάθε αστυνομικός αυτής της χώρας μπορεί να ξυπνά το πρωί και να αποφασίζει (μόνος ή με τις υποδείξεις άλλων) ποιο έργο τέχνης θα κατασχέσει και ποιον καλλιτέχνη θα βάλει φυλακή. Πρόκειται για την πλέον προκλητική και παράνομη πράξη που έχει διαπραχθεί εναντίον της ελευθερίας της τέχνης από την πτώση της δικτατορίας μέχρι σήμερα, και δεν υπάρχει άλλος τρόπος εξιλέωσης από την παραδειγματική τιμωρία των υπευθύνων.

Αν χρειάζεται κάποια κουβέντα επί της ουσίας, θα ήθελα να πω ότι ο νόμος εξαιρεί τα έργα τέχνης από την έννοια των ασέμνων, επομένως θέμα παραβίασης των σχετικών διατάξεων δεν μπορεί να τεθεί. Οσο για την ενδεχόμενη προσβολή των συμβόλων του κράτους, πρέπει επιτέλους να καταλάβουμε ότι τα σύμβολα δεν είναι ελεύθερα προς εκφραστική χρήση ορισμένων μόνο πολιτών ή για χάρη ορισμένων μόνον απόψεων. Αν, π.χ., ο Παπαθεμελής ή ο Ζουράρις είναι ελεύθεροι να χρησιμοποιούν διάφορα σύμβολα για να προωθήσουν τις δικές τους απόψεις, δεν είναι νοητό κάποιοι άλλοι να μην μπορούν να χρησιμοποιήσουν τα ίδια σύμβολα για να προωθήσουν αντίθετες απόψεις. Αλλά και τα ίδια τα κρατικά σύμβολα που απαγορεύεται να προσβάλουμε πόσα είναι; Εκτός της σημαίας, περιλαμβάνονται σε αυτά και ο εθνικός μας ύμνος, το νόμισμά μας (έστω και πολυεθνικό), το Σύνταγμά μας, οι νόμοι που ψηφίζει η Βουλή κ.λπ. κ.λπ. Τελικά, απομένει κανένα σύμβολο προς κοινή χρήση ή όχι; Οπως και να εξετάσει κανείς αυτή την ιστορία, αποδεικνύεται εξωφρενική.

ΣΤΑΥΡΟΣ ΤΣΑΚΥΡΑΚΗΣ αν. καθ. Συνταγματικού Δικαίου