Ελευθεροτυπία - «Το αρχαίο δράμα δεν είναι ατραξιόν»

Το «νησιωτικό δράμα» του Β. Αλεξάκη δεν είναι μόνον παρωδία της «Φαίδρας» του Ευριπίδη αλλά και μπεκετικών ηρωίδων: της Γουίνι στις «Ευτυχισμένες μέρες» και των Βλαντιμίρ-Εστραγκόν στο «Περιμένοντας τον Γκοντό».

Δυο γυναίκες ηλικίας... τριών χιλιάδων ετών βρίσκονται απομονωμένες σ' ένα νησί τριών τετραγωνικών μέτρων, δηλαδή σε απόσταση αναπνοής η μία από την άλλη: Η Φαίδρα (Αντιγόνη Αμανίτου) και η υπηρέτριά της Οινώνη (Χρήστος Βαλαβανίδης), που την τσατίζει αποκαλώντας την Φωφώ. Κάποτε ήταν καθηγήτριες σ' ένα λύκειο αλλά το πλοίο τους ναυάγησε στο ξερονήσι. Εκείνες γλίτωσαν, δεν κατάφεραν όμως να σώσουν τους μαθητές τους.

Η Φωφώ και η Οινώνη δεν έχουν και πολλά να κάνουν όλη μέρα. Πετούν συνεχώς βότσαλα στη θάλασσα κι αυτό τους δίνει την εντύπωση ότι το νησί μικραίνει απ' τις προσχώσεις ή μετατοπίζεται... Επίσης τσακώνονται αιωνίως, η Φωφώ βάφεται και στολίζεται κάθε πρωί, ενώ η Οινόνη προσπαθεί να οικειοποιηθεί, έστω για λίγο, το στέμμα της κυράς της. Κι ένα ωραίο πρωί εμφανίζεται στο νησί Ελληνοαμερικανός (Αλέξανδρος Μυλωνάς) με φουσκωτό και τάπερ με κεφτέδες της μαμάς... Αραγε η Φαίδρα και η Τροφός θα φύγουν μαζί του ή θα μείνουν στο νησί πιστές στο αέναο μπεκετικό παιχνίδι;

Ο Β. Αλεξάκης έγραψε τη «Φωφώ» μέσα σε λίγες μέρες πέρσι το καλοκαίρι.

Ηταν μια παλιά ιδέα που είχε μάλιστα σκεφτεί και για τον κινηματογράφο. Ο ίδιος χαρακτηρίζει το έργο του ως έναν «διάλογο ανάμεσα στην κλασική Ελλάδα και τη νεοελληνική κουρελαρία. Ας τελειώνουμε με την τραγωδία κάθε χρόνο ξανά και ξανά. Ολες οι ελληνίδες ηθοποιοί παλεύουν να γίνουν Ηλέκτρες και Αντιγόνες... Πρόκειται περί θρησκοληψίας και αφόρητης ρουτίνας. Μετριότατοι ηθοποιοί επαναλαμβάνουν κάκιστες παραστάσεις, λες και δεν υπάρχει άλλο θέατρο πλην του κλασικού. Ας σταματήσουμε για μερικά χρόνια να παίζουμε αρχαίο δράμα ή Αριστοφάνη-επιθεώρηση. Ας σκεφτούμε, κι όταν δημιουργηθεί αληθινή ανάγκη βλέπουμε τι και πώς θα το κάνουμε. Ο συνδυασμός τραγωδία-εκδρομή στην Επίδαυρο, σουβλάκια, παγωτά και παϊδάκια με απωθεί. Μου φαίνεται παρανοϊκή και εξευτελιστική για το αρχαίο δράμα αυτή η τουριστική ατραξιόν».

Ο ίδιος εκτιμά ότι μας λείπει εντελώς το χιούμορ, ενώ μας περισσεύει η σοβαροφάνεια. Οσο για το έργο του, «στο βάθος είναι πικρό. Είχα πολλούς λόγους να κοροϊδέψω αυτό που λέμε: "τραγωδία", μέγα πάθος. Να γελάσουμε σε βάρος μας. Τη σοβαροφάνειά μας ήθελα να καλύψω παρωδώντας τη Φαίδρα: δύο ταλαίπωρες γυναίκες ριγμένες στο πέλαγος της κλασικής κουλτούρας».

Αν και ζει στο Παρίσι, ο Β. Αλεξάκης είναι πάντα ενήμερος για ό,τι συμβαίνει στην Ελλάδα αλλά καθόλου αισιόδοξος: «Χρειάζεται μορφωτική επανάσταση, με πρώτη κίνηση τον διαχωρισμό Εκκλησίας και κράτους. Οι διανοούμενοι, προσκολλημένοι στα κέντρα εξουσίας, δηλαδή στην τηλεόραση και την Εκκλησία, ας παίξουν το ρόλο τους. Να σταματήσουμε τα ψέματα στα σχολεία, να δούμε αντικειμενικά την ιστορία μας και να συζητήσουμε σοβαρά για το μέλλον. Πώς γίνεται να περνάει η άποψη ότι υπήρχε κρυφό σχολειό, ενώ ιστορικά στοιχεία το αμφισβητούν; Πώς εμπορευόμαστε την αρχαία Ελλάδα στους Ολυμπιακούς Αγώνες; Από τις τελετές έναρξης και λήξης μόνο τα καρπούζια μάς αφορούσαν».

Η κρίση του τύπου απασχολεί τον συγγραφέα που δηλώνει φανατικός αναγνώστης εφημερίδας και ακροατής ραδιοφώνου. «Είκοσι χρόνια δημοσιογράφος έχω δει πολλή τηλεόραση στη ζωή μου. Ολα τα δελτία ειδήσεων κι αυτές τις δήθεν ενημερωτικές εκπομπές όπου δεν μαθαίνεις τίποτα. Το μυαλό μπροστά στην εικόνα παύει να λειτουργεί. Μόνον όταν πιάσω την εφημερίδα στα χέρια μου νιώθω ότι ο συντάκτης με νοιάζεται, μου δίνει την ελευθερία να σκεφτώ».

Αυτή την περίοδο ο Β. Αλεξάκης γράφει καινούριο μυθιστόρημα. Ψάχνει να βρει την πρώτη λέξη που είπε ο άνθρωπος... «Δεν ξέρουμε γιατί μίλησαν οι πρόγονοί μας. Χιλιάδες χρόνια πριν μιλήσουν, είχαν τη δυνατότητα, όμως δεν το έκαναν. Ποια ανάγκη ώθησε στον σχηματισμό της πρώτης λέξης και όχι σε μια ακόμα κραυγή; Εκεί θέλω να φτάσω: στην πρώτη λέξη».