Ελευθεροτυπία - Τα άγνωστα αβάν γκαρντ «Σκαθάρια»

Δημιουργήθηκε και ηχογραφήθηκε επί τόπου τον Ιανουάριο του '67 στα θρυλικά στούντιο της Αμπεϊ Ρόουντ, σε ένα διάλειμμα της ηχογράφησης του «Penny Lane». Ηταν ένας 14λεπτος αυτοσχεδιαστικός πανζουρλισμός, με εμπνευστή τον Μακ Κάρτνεϊ και εκτελεστές και τους τέσσερις Beatles. Την ίδια χρονιά παίχτηκε κατά παραγγελία μία και μοναδική φορά σε ένα φεστιβάλ ηλεκτρονικής μουσικής. Εκτοτε δεν ξανακούστηκε ποτέ, δημοσίως τουλάχιστον, με αποτέλεσμα να θεωρείται από τους πιστούς των Beatles κάτι σαν το Αγιο Δισκοπότηρο. Η αλήθεια είναι ότι ο Πολ Μακ Κάρτνεϊ είχε αποπειραθεί κατά καιρούς να πείσει τα υπόλοιπα «Σκαθάρια» να το κυκλοφορήσουν. Οι άλλοι όμως το έβρισκαν «πολύ παράξενο» ή «υπερβολικά αβάν γκαρντ», όπως έλεγε ο Τζορτζ Χάρισον. Να όμως που, 41 χρόνια μετά, «έφτασε η στιγμή» για το «Carnival of light».

Οι Beatles το 1966, ένα χρόνο πριν από την ηχογράφηση του κομματιού. Ο Πολ Μακ Κάρτνεϊ έχει στην κατοχή του το μάστερ τέιπ της σύνθεσης, που έχει παιχτεί μία και μοναδική φορά δημοσίως

Το διαβεβαίωσε ο Πολ Μακ Κάρτνεϊ σε πρόσφατη συνέντευξή του στο BBC4 και στον Τζον Γουίλσον. «Η κυκλοφορία», σχολίασε ο τελευταίος, «θα επιβεβαιώσει ό,τι υποστηρίζει ο Μακ Κάρτνεϊ, ότι δηλαδή εκείνος ήταν ο τολμηρότερος μουσικά από όλους τους. Μου είπε ότι έχει στην κατοχή του το μάστερ τέιπ. Το μόνο που χρειάζεται είναι να εξασφαλίσει την άδεια του Ρίνγκο Σταρ, της Γιόκο Ονο και της χήρας τού Τζορτζ Χάρισον, της Ολίβια».

Εμπνευσμένο από τις συνθέσεις του Τζον Κέιτζ και του Καρλχάιντς Στοκχάουζεν, όπως τουλάχιστον επιμένει ο Μακ Καρτνεϊ, το «Carnival of light» είχε μέχρι στιγμής ελάχιστους ακροατές. Ενας από αυτούς ήταν ο Μαρκ Λιούισον, συγγραφέας ενός τόμου που ανατρέχει σε όλες τις ηχογραφήσεις των «Σκαθαριών». Ο Λιούσον λοιπόν το έχει περιγράψει ως ένα εντελώς ψυχεδελικό συνονθύλευμα από παραμορφωμένους ήχους υπνωτιστικών κρουστών, μιας κιθάρας, ενός εκκλησιαστικού οργάνου και διαφόρων ηχητικών εφέ (π.χ. γαργάρες με νερό). Κοντά σ' αυτά ακούγονται καθαρά ο Λένον κι ο Μακ Κάρτνεϊ να ουρλιάζουν ό,τι τους κατεβαίνει, όπως «Είστε καλά;» και «Μπαρτσελόνα»!

Εντελώς άσχετο με τις μελωδίες των «Σκαθαριών», που παρέμεναν λυρικές και στις πιο ψυχεδελικές τους εποχές, το «Καρναβάλι από φως» είναι μια αβαν-γκαρντίστικη εκδοχή των Beatles «εντελώς απελευθερωμένων. Γι' αυτό μου αρέσει», σχολίασε ο Μακ Κάρτνεϊ. Και εξήγησε: «Πηγαίναμε καθημερινά στο στούντιο. Μια μέρα λέω στα παιδιά: "Μπορείτε να μου χαρίσετε ένα 10λεπτο; Το μόνο που θέλω είναι να χρησιμοποιήσετε ό,τι υπάρχει γύρω, να το χτυπήσετε, να παίξετε μουσική, να ουρλιάξετε. Δεν χρειάζεται να 'χει νόημα..."».

Εκείνη την εποχή το Φεστιβάλ Ηλεκτρονικής Μουσικής του Roundhouse Theatre στο βόρειο Λονδίνο και ο διευθυντής του Μπάρι Μάιλς είχαν παραγγείλει μια σύνθεση στον Πολ. Οταν τελικά το «Carnival of light» παίχτηκε εκείνη τη μοναδική φορά, οι περισσότεροι από το κοινό «δεν κατάλαβαν καν ότι ακούνε μια ολοκαίνουργια σύνθεση των Beatles»!