ΜΕ «ΚΑΠΕΛΟ» ΕΩΣ ΚΑΙ ΤΑ 34 ΕΥΡΩ ΤΟ ΕΙΣΙΤΗΡΙΟ ΧΡΕΩΝΟΥΝ ΤΗ ΔΙΑΜΕΣΟΛΑΒΗΣΗ ΤΟΥΣ ΤΑΞΙΔΙΩΤΙΚΑ ΓΡΑΦΕΙΑ
Του Π. Δ. ΥΦΑΝΤΗ
Τα φθηνά αεροπορικά εισιτήρια δεν βρήκαν ποτέ πρόσφορο έδαφος για να «προσγειωθούν» στη χώρα μας. Η πολυδιαφημισμένη απελευθέρωση των αερομεταφορών στο χώρο της Ε.Ε. έπεσε σε κενά αέρος στην Ελλάδα. Εμειναν ευσεβής πόθος για τους έλληνες επιβάτες, καθώς οι αεροπορικές εταιρείες χαμηλού κόστους που «αλωνίζουν» κυριολεκτικά σε κάθε γωνιά της Ευρώπης, δεν έχουν καταφέρει όμως να πλησιάσουν στα ελληνικά αεροδρόμια, με μόνη εξάιρεση το «Ελ. Βενιζέλος» την τελευταία διετία.
Ετσι, στις περισσότερες αεροπορικές γραμμές εξωτερικού οι ξένες εταιρείες παίζουν «μπάλα» μόνες τους ή με αντίπαλο μια «μικρή» Ο.Α. Εξαίρεση αποτελούν οι γραμμές της Γερμανίας, και αυτές προς Λονδίνο, Ρώμη, Μιλάνο και Παρίσι όπου μπαίνουν στο «παιχνίδι» η «Aegean» και η χαμηλού κόστους «EasyJet».
Μετακύλιση
Αεροπορικές εταιρείες και ταξιδιωτικοί πράκτορες έχουν βάλει στη μέση τους επιβάτες, αφού μετακυλίουν σε αυτούς σχεδόν όλες τις επιβαρύνσεις από την τιμή των καυσίμων οι πρώτες ή το σύνολο των λειτουργικών τους δαπανών οι δεύτεροι.
Ετσι, οι αεροπορικές εταιρείες «φουσκώνουν» την τελική τιμή των εισιτηρίων προσθέτοντας διαρκώς υψηλότερους επίναυλους καυσίμων ή κόβουν δρομολόγια (όπως οι Ο.Α. τις απογευματινές πτήσεις προς Φραγκφούρτη). Με αυτό τον τρόπο μειώνονται οι διαθέσιμες θέσεις και οι εταιρείες έχουν τη δυνατότητα να ανεβάσουν τους ναύλους.
Στη γωνία, όμως, περιμένουν τους επιβάτες καταναλωτές και τα γραφεία ταξιδίων σε μια προσπάθεια να πιαστούν κυριολεκτικά από τα μαλλιά τους για να διασωθούν. Ηδη, ένα από αυτά (συγκαταλέγεται στην πρώτη δεκάδα της ελληνικής αγοράς) βάρεσε «κανόνι» και περί τα πέντε ακόμα της πρώτης εικοσάδας φέρονται να βρίσκονται -σύμφωνα με φήμες που κυκλοφορούν στην αγορά- σε ιδιαίτερα άσχημη οικονομική κατάσταση.
Ακριβότερα
Διέξοδός τους; Να χρεώνουν «καπέλο» (τέλος εξυπηρέτησης) κάθε φορά που εκδίδουν ένα εισιτήριο. Με αποτέλεσμα ένα εισιτήριο απλής μετάβασης (χωρίς επιστροφή) στην ίδια εταιρεία, στο ίδιο δρομολόγιο και στην ίδια κατηγορία θέσης να κοστείζει αρκετά ευρώ περισσότερα από το ένα γραφείο στο άλλο.
Οι διαφορές προέκυψαν από έρευνα αγοράς που διεξήχθη για λογαριασμό γραφείου ταξιδίων του Ιντερνετ. Σύμφωνα με αυτήν, εισιτήριο απλής μετάβασης από Αθήνα προς Θεσσαλονίκη με Ο.Α. στην ίδια θέση κόστιζε από 73,30 ευρώ αν το αγόραζε κανείς από το Ιντερνετ, μέχρι και 108 ευρώ σε ένα από τα γνωστά γραφεία της Αθήνας (διαφορά 34,65 ευρώ).
Αντίστοιχο εισιτήριο της «Aegean» (ίδια μέρα, αντίστοιχη ώρα) για τον ίδιο προορισμό είχε τιμή 88,30 σε γραφείο online κρατήσεων, μέχρι και 119 ευρώ (διαφορά 30,70 ευρώ). Ενα εισιτήριο απλής μετάβασης σε οικονομική θέση από Αθήνα για Ρώμη με την «Alitalia» κόστιζε από 253,39 ευρώ αν γινόταν μέσω ηλεκτρονικού γραφείου ταξιδίων, μέχρι και 327 σε γνωστό αθηναϊκό τουριστικό γραφείο (διαφορά 73,61 ευρώ).
Το «ναυάγιο» της απελευθέρωσης των αερομεταφορών στη χώρα μας προκύπτει ανάγλυφα από στοιχεία που περιέχονται σε μελέτη του δρος Παπαθεοδώρου, επίκουρου καθηγητή του Παν/μίου Αιγαίου. Σύμφωνα με αυτά, μόνο κοσμογονία δεν παρατηρήθηκε στην Ελλάδα από το 1991 (όταν άρχισε να απελευθερώνεται η αγορά) μέχρι το 2006. Ενώ στη χώρα μας λειτουργούν σήμερα 39 αεροδρόμια (συν επτά κλειστά), περίπου ένας στους τρεις Ελληνες (29%) ζει σε νομούς της ηπειρωτικής Ελλάδας που δεν έχουν αεροπορική κίνηση και χρειάζεται να διανύσουν σημαντικές αποστάσεις για να φθάσουν σε κάποιο απ' αυτά.
Μονοπώλιο
Αν, μάλιστα, θέλουν να ταξιδέψουν στο εξωτερικό, πρέπει είτε να διασχίσουν οδικώς τη μισή Ελλάδα για να φθάσουν ώς το μοναδικό αεροδρόμιο της Αθήνας απ' όπου υπάρχουν διεθνείς πτήσεις όλο το χρόνο ή και τη Θεσσαλονίκη απ' όπου υπάρχουν διεθνή δρομολόγια για περιορισμένο αριθμό προορισμών (Γερμανία, Λονδίνο, Κύπρο), αλλά όχι όλο το χρόνο.
Στις άλλες χώρες της Ε.Ε. τα μεγάλα αεροδρόμια των πρωτευουσών είδαν να ξεπηδούν γύρω τους πολλά ανταγωνιστικά αεροδρόμια που έγιναν «βάσεις» μικρών εταιρειών χαμηλού κόστους, οι οποίες αναπτύχθηκαν στη συνέχεια φέρνοντας πολλούς επισκέπτες στην περιοχή.
Το αντίθετο ακριβώς συνέβη στην Ελλάδα αφού το «Ελ. Βενιζέλος», σύμφωνα με στοιχεία της ίδιας μελέτης, όχι μόνο αντιπροωπεύει το 38,94% της συνολικής κίνησης των 38,7 εκατ. επιβατών, αλλά αποτελεί και μονοπώλιο.