Βρίσκεστε στο παλαιό site του www.enet.gr

Το www.enet.gr άλλαξε.

Το Web site της Ελευθεροτυπίας και της Κυριακάτικης Ελευθεροτυπίας άλλαξε και βρίσκεται στη διεύθυνση www.enet.gr.

Στο παρόν site βρίσκεται μόνο το αρχείο των εκδόσεων από τις αρχές του 2001 ως και τις 30 Μαρτίου 2009.

Η ΟΚΕ και η Εθνική Αναπτυξιακή Κοινωνική Συμφωνία

Του ΧΡΗΣΤΟΥ ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΥ προέδρου της ΟΚΕ

Αύριο, με εκδήλωση στο Ζάππειο Μέγαρο, η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή της Ελλάδας παρουσιάζει τη συνολική πρόταση που επεξεργάστηκε με στόχο την επίτευξη μιας Εθνικής Αναπτυξιακής Κοινωνικής Συμφωνίας.

Πρόκειται για μια ιδιαίτερης βαρύτητας πρωτοβουλία της ΟΚΕ η οποία σε συνεργασία με τους κοινωνικούς φορείς που τη συγκροτούν διαμόρφωσε πλαίσιο θέσεων και προτάσεων προσδιορίζοντας τις αρχές και τους στόχους που θα πρέπει να χαρακτηρίζουν την αναπτυξιακή πορεία και την κοινωνική πολιτική της χώρας. Ιδιαίτερα στην παρούσα δυσμενή συγκυρία, θεωρούμε τη Συμφωνία αυτή επιβεβλημένη αλλά και εφικτή για την ανάταση της αναπτυξιακής πορείας της χώρας.

Η ΟΚΕ, στη 15ετή πορεία της, ως ο εθνικός φορέας κοινωνικού διαλόγου στη χώρα μας, έχει επιληφθεί θεμάτων ενός ευρύτατου φάσματος οικονομικής και κοινωνικής πολιτικής. Στο πλαίσιο του συνταγματικά κατοχυρωμένου ρόλου της συνέβαλε στο νομοθετικό έργο των κυβερνήσεων της χώρας με 200 και πλέον γνωμοδοτήσεις, που δεν περιορίζονται σε διαπιστώσεις αλλά περιέχουν θέσεις και επιστημονικά επεξεργασμένες προτάσεις. Το έργο αυτό σηματοδοτεί ιστορικά την κοινή συνισταμένη των απόψεων των κοινωνικών και παραγωγικών δυνάμεων στα μεγάλα ζητήματα που απασχολούν τη χώρα.

Ειδικότερα, με αφετηρία τη συσσωρευμένη εμπειρία της και με πνεύμα μεγιστοποίησης της κοινωνικής προσφοράς της, πριν από ενάμιση χρόνο η ΟΚΕ ενέταξε στο σχεδιασμό της γνώμες πρωτοβουλίας για μεγάλα επίκαιρα ζητήματα, με στόχο τη διαμόρφωση ενός συμφωνημένου πλαισίου θέσεων και προτάσεων των κοινωνικών εταίρων, το οποίο θεμελιώνει την Εθνική Αναπτυξιακή Κοινωνική Συμφωνία. Το κείμενο-πλαίσιο της Συμφωνίας αναλύει την υφιστάμενη κατάσταση και διατυπώνει στόχους καθώς και αναλυτικές προτάσεις για την επίτευξη των στόχων αυτών σε 15 τομείς αιχμής. Στο επίκεντρο της πρωτοβουλίας μας βρίσκονται η ανάπτυξη και η ανταγωνιστικότητα, η απασχόληση, η κοινωνία της γνώσης/ διά βίου μάθηση, η εκπαίδευση, η έρευνα και η τεχνολογία, η φορολογική πολιτική, η δημόσια διοίκηση, η κοινωνική ασφάλιση, η κοινωνική πρόνοια-κοινωνική ασφάλεια, η υγεία, το βιοτικό επίπεδο/οι συνθήκες διαβίωσης, η ίση μεταχείριση, η μεταναστευτική πολιτική, η κλιματική αλλαγή/ενεργειακή πολιτική, το περιβάλλον και η ανάπτυξη της υπαίθρου.

Τα μεγάλα ζητήματα και οι προκλήσεις που αντιμετωπίζουμε ως χώρα και ως κοινωνία καθιστούν μια Εθνική Αναπτυξιακή Κοινωνική Συμφωνία, με τα χαρακτηριστικά της πρότασής μας, εν γένει χρήσιμη. Αυτό όμως που αναδεικνύει την επίτευξή της ως αδήριτη ανάγκη για τον τόπο είναι η εμβέλεια, η εμμονή και ο καθολικός χαρακτήρας της παρούσας κρίσης.

Το δυσμενές τοπίο που διαμορφώνει, σε διεθνές και εθνικό επίπεδο, η χειρότερη από το 1929 χρηματοπιστωτική κρίση σε συνδυασμό με τη σκοτεινή προοπτική μιας εγχώριας ύφεσης επιβάλλει νέες προτεραιότητες. Καθιστά ιδιαίτερα επείγουσα την ανάγκη να αντιμετωπιστούν τα πάγια διαρθρωτικά προβλήματα της ελληνικής οικονομίας και της κοινωνίας με αποτελεσματικό και συνεκτικό τρόπο που θα ενισχύει την κοινωνική συνοχή ενάντια στις πρόσθετες και πρωτόγνωρες πιέσεις που επιφέρει η κρίση. Διαμορφώνοναι νέα κοινωνικά ζητούμενα που απαιτούν -εκτός άλλων- μέτρα άμεσης παρέμβασης για την ανακούφιση αυτών που πλήττονται περισσότερο και για την ελαχιστοποίηση πρόσθετων δυσλειτουργιών στην αγορά εργασίας.

Η προσπάθεια δεν μπορεί να εξαντλείται σε μέτρα διαχείρισης και ελαχιστοποίησης των συνεπειών της κρίσης στην οικονομία και στο κοινωνικό σύνολο. Επιβάλλεται να αναλύσουμε κριτικά και νηφάλια τους γενεσιουργούς παράγοντες, τις επιλογές πολιτικών αλλά και τη ρητορική που οδήγησαν τελικά στην παρούσα κατάσταση. Οφείλουμε να εμποδίσουμε την επανάληψη παρόμοιων κρίσεων με την εκπόνηση και εφαρμογή ενός στρατηγικού πλαισίου μακρόπνοων πολιτικών, που θεμελιώνουν ένα νέο υπόδειγμα βιώσιμης ανάπτυξης προς όφελος και όχι εις βάρος της κοινωνίας, λαμβάνοντας υπόψη την αναγκαιότητα μιας κοινωνικής οικονομίας χωρίς αποκλεισμούς.

Ηπρωτοβουλία της ΟΚΕ επικεντρώνεται ακριβώς στο δίπολο αυτό συνδυασμό άμεσων μέτρων και μακροπρόθεσμων πολιτικών. Η συνολική πρόταση για μια Εθνική Αναπτυξιακή Κοινωνική Συμφωνία περιέχει λύσεις και μέτρα άμεσου χαρακτήρα αλλά παρέχει ταυτόχρονα ένα συνεκτικό όραμα για το μέλλον, με έμφαση στην αναγκαιότητα για μια μακροπρόθεσμη και στέρεα αναπτυξιακή πολιτική βιώσιμης ανάπτυξης και κοινωνικής συνοχής.

Φιλόδοξο και καινοτόμο

Το εγχείρημα είναι φιλόδοξο και καινοτόμο. Προϋποθέτει τη δημιουργική συμβολή όλων των κοινωνικών και παραγωγικών δυνάμεων της χώρας. Και τούτο διότι καμία πολιτική, κανένα πρόγραμμα, καμία δράση δεν μπορεί να είναι αποτελεσματική χωρίς την αποδοχή και τη συναίνεση του κοινωνικού συνόλου, το οποίο εκφράζεται αυθεντικά και αντιπροσωπευτικά στην ΟΚΕ. Καλούμεθα με τις διαφορετικές μας προσεγγίσεις να γίνουμε διαμορφωτές θέσεων για κρίσιμα ζητήματα που αφορούν τη ζωή των πολιτών και το μέλλον του τόπου. Συνεπώς, η σύνθετη σημερινή συγκυρία καθιστά το ρόλο των κοινωνικών εταίρων και του κοινωνικού διαλόγου πιο ουσιαστικό και επίκαιρο παρά ποτέ, όπως μετ' επιτάσεως τονίζεται σε πρόσφατα κείμενα διεθνών οργανισμών όπως ο ΟΟΣΑ και η Διεθνής Οργάνωση Εργασίας (ILO).

Οφείλω να τονίσω ότι η προσπάθειά μας αυτή αυτονότητα δεν υποκαθιστά τις πρωτογενείς θέσεις και διεκδικήσεις των συνδικαλιστικών, κοινωνικών, παραγωγικών φορέων. Αντίθετα, δύναται να διαμορφώσει κοινωνικό και οικονομικό πεδίο ευμενέστερο για την αντιμετώπιση των κρίσιμων θεμάτων που απασχολούν τους φορείς. Σε μια κρίσιμη για τη χώρα συγκυρία, η συγκροτημένη παρέμβαση των κοινωνικών εταίρων και της κοινωνίας των πολιτών θα διευρύνει τα υφιστάμενο πεδία συνεργασίας και συναίνεσης. Θα ανανεώσει τη δυναμική του κοινωνικού διαλόγου και ενισχύοντας τον ρόλο των κοινωνικών και παραγωγικών δυνάμεων που συγκροτούν την Επιτροπή μας.

Με αυτή την οπτική, φιλοδοξούμε η Συμφωνία να αποτελέσει όχι απλώς μία παρέμβαση στις κοινωνικές και οικονομικές διεργασίες, αλλά βάση για ένα δυναμικά εξελισσόμενο και αποτελεσματικό κοινωνικό διάλογο, με στόχο την αντιμετώπιση των υφιστάμενων αλλά και των επερχόμενων μεγάλων προκλήσεων που όλοι καλούμεθα να αντιμετωπίσουμε, μετουσιώνοντας τις διαφορετικές μας θέσεις και θεωρήσεις σε «προστιθέμενη αξία» για τον τόπο.

Η κοινή, αναπτυξιακή και κοινωνικά δίκαιη πορεία αποτελεί ώριμο αίτημα των πολιτών και επιταγή των καιρών. Η πορεία αυτή απαιτεί σχεδιασμό και ορατά αποτελέσματα μέσα σε ένα γενικότερο όραμα. Προϋποθέτει την ενίσχυση και την υποστήριξη των θεσμών ώστε να παίξουν το ρόλο τους μακριά από κάθε λογής σκοπιμότητες. Ετσι θα τεθούν γερά θεμέλια για ένα αξιόπιστο πολιτικοκοινωνικό σύστημα και πεδίο, στη βάση του οποίου θα διαμορφώνεται ένα διαφορετικό κοινωνικοοικονομικό περιβάλλον. Σε αυτή την προοπτική, η υλοποίηση της συμφωνίας αυτής είναι χρέος όλων.